post_image

علت سنگ کلیه

کلسیم ممکن است ، بیش از حد از روده جذب شود. ببینید ، ما در طول روز حدود هزار میلی گرم کلسیم مصرف می کنیم که از این مقدار چیزی حدود یک سومش جذب می شود. اگر این میزان جذب به هر دلیلی افزایش یابد، مثلا” میزان کلسیمی که مصرف می کنیم، زیاد باشد،می تواند باعث تشکیل سنگ شود. ممکن است، میزان کلسیمی که از طریق کلیه دفع می شود، به دلیل یک بیماری افزایش یابد. البته این   بیماری ها عموما” بیماری های مربوط به استخوان و هورمون های مربوط به آن هستند.

مثلا” در بیماری هیپرپاراتیروئیدی ، برداشت کلسیم از   استخوان ها افزایش می یابد و می رود که از کلیه دفع شود و تبعا” غلظتش در ادرار افزایش یافته و باعث تشکیل سنگ می شود. در بعضی از موارد هم کلسیمی که به کلیه می رسد زیاد نیست ولی خود کلیه به دلیل مشکلی که دارد، بیش از حد کلسیم را دفع می کند.

حدود ۹۵ درصد کلسیمی که در ابتدای واحدهای کلیوی وارد ادرار می شود، دوباره در کلیه باز جذب می شود. اگر کلیه ای نتواند این ۹۵درصد کلسیم را باز جذب کند، مسلما” غلظت کلسیم ادرار بالا می رود و زمینه ساز تشکیل سنگ می شود.

تفکری که می گوید کسانی که کلیه سنگ ساز دارند. نباید لبنیات بخورند، کاملا” غلط است.

چون اولا برخی افراد هستند که بدنشان به کلسیم اضافه نیاز دارد.  مثلا” زنان باردار و کسانی که دچار پوکی استخوان هستند.

ثانیا” در برخی موارد سنگ کلیه ،  ما به بیمار توصیه می کنیم که بیشتر کلسیم مصرف کند. مثلا” در سنگ های اگزالات کلسیم، اگر شما کلسیم بیشتری مصرف کنید، این کلسیم در روده به اگزالات متصل می شود و اصلا” از روده جذب نمی شود و به این ترتیب ، یون اگزالات که افزایش آن در ادرار باعث تشکیل اگزالات کلسیم در کلیه شده و رسوب می کرد و سنگ اگزالات کلسیمی تشکیل می داد، اصلا” وارد بدن نمی شود.

تقریبا” تنها چیزی که ما توصیه می کنیم که بیماران سنگ کلیه از آن پرهیز کنند، نمک است . ببینید، یکی از مواد غذایی که باعث تولید سنگ در کلیه می شود، نمک است. البته ما سنگ نمک که نداریم ولی نمک عاملی است که به ساخته شدن سنگ های کلسیمی  کمک می کند. نمکی که از روده جذب می شود، از طریق کلیه باید دفع شود. اما مشکل همین جاست چرا که وقتی نمک می خواهد از کلیه را وارد ادرار شود، با خودش کلسیم را وارد ادرار می کند و به این ترتیب غلظت کلسیم ادرار افزایش می یابد. بنابراین همان نمکی که هنگام پختن غذا به آن زده می شود کافی است و افرادی که کلیه سنگ ساز دارند، نباید سرسفره به غذایشان نمک بزنند و مواد شور مثل خیار شور را مصرف نکنند.

در ابتدا گفتیم که اگر غلظت مواد در ادرار زیاد شود، زمینه های تشکیل سنگ کلیه فراهم می شود. حالا می گوییم که برای جلوگیری از تشکیل سنگ کلیه باید این غلظت مواد را کم کنیم. به عبارتی باید ادرار را تا می توانیم، رقیق کنیم. یعنی فردی که کلیه سنگ ساز دارد، باید آب و مایعات زیادی مصرف کند.

 علت اختلالات تخلیه ی ادراری

دیگر اختلال در ادرار تنگی مجاری ادرار است. در بعضی از بچه ها در ختنه نوک مجرا گرفته میشود و بعد از ختنه مجرا بسته میشود . کسانی هستند که تصادف کرده اند یا عفونت مجرا گرفته اند و مجاری شان بسته شده است و باعث اختلال در تخلیه ی ادرار شده است .

در خود مثانه هر مکانیسمی که باعث بشود مثانه حجمش کوچک بشود یا خوب باز نشود و ادرار را خوب نگه ندارد باعث اختلال تخلیه ی ادرار خواهد شد . مثانه ممکن است بصورت اولیه به بیماری مبتلا باشد یعنی به بیماری سیستمیک دچار است . مثلا کسی بیماری قند دارد و آن را کنترل نکرده و باعث خرابی عصب میشود و این عصب مثانه را مختل می کند و قدرت انقباضی مثانه از بین می رود.

کسانی که بیماری ام اس دارند یا سکته ی مغزی کرده اند ، لرزش هایی در دست دارند و این لرزش ها به مثانه هم منتقل میشود و مثانه هم همین حالت را دارد. کسانی که تومور نخاعی دارند یا کسانی که دیسک مهره های کمری دارند ، چون عصب مثانه از آنجا رد میشود . پس اختلال عملکردی مثانه ثانویه به خاطر بیماری های سیستمیک می باشد . گاهی مثانه بدون علت خاصی دچار کاهش حجم است . مثانه کوچک است ، خوب باز نمیشود ، خود به خود لرزش دارد ، این ها هم اختلالات ادراری ایجاد می کند . بعنوان مثال کسی که دیابت پیشرفته دارد . و عصب مثانه اش مختل شده است و ادرار را تخلیه نمی کند . ما برای این افراد سوند میگذاریم یا به آنها آموزش گذاشتن سوند را می دهیم تا هر ۸ ساعت سونداژ مداوم انجام بدهند .

منبع : پزشک کلیه

دکتر محسن وریانی، متخصص ارولوژی
آدرس: تهران، میدان توحید، ابتدای ستارخان، نبش کوثر یک