post_image

انواع سرطان مثانه

تومورهای مثانه براساس وضعیتی که در زیر میکروسکوپ دیده می شوند، به چندین نوع دسته بندی می شوند.

سه نوع اصلی از سرطان هایی که مثانه را مبتلا می کنند، عبارت اند از

«کارسینوم اوروتلیال»، که «کارسینوم سلول بینابینی»، یا «TCC» (۱) نیز نامیده می شود، «کارسینوم سلول سنگفرشی» ((SCC (2) و ادنوکارسینوم(۳)». این سرطان ها ممکن است لگنچه کلیوی میزنای و پیشابراه را نیز درگیر نمایند. در حقیقت احتمال ابتلا بیماران مبتلا به سرطان مثانه به یک نوع سرطان مشابه در دیواره کلیه ها، پیشابراه و میزنای نیز وجود دارد. به این دلیل است که به این دسته از بیماران، توصیه می شود که ارزیابی کاملی از سیستم ادراری خود داشته باشند.

کارسینوم اوروتلیال «کارسینوم سلول بینابینی»، رایج ترین شکل سرطان مثانه است و تخمین زده می شود که بیش از نود درصد از موارد ابتلا به سرطان مثانه را تشکیل می دهد.

کارسینوم اوروتلیال یکی از انواع سرطان سلول های اوروتلیال است که به طور معمول مثانه را پوشانده اند. کارسینوم سلول سنگفرشی حدود ۳ تا ۸ درصد از موارد ابتلا به انواع سرطان مثانه را تشکیل داده است. در زیر میکروسکوپ سلول های آن بسیار شبیه سلول های سرطان های پوست به نظر می رسد. تقریباً همه ی کارسینوم های سلول سنگفرشی مهاجم می باشند.

تخمین زده می شود که ادنوکارسینوم، تنها یک تا دو درصد از موارد ابتلا به سرطان های مثانه را تشکیل دهد. این سلول ها وجوه مشترک بسیاری با سلول هایی دارند که در سرطان های روده تبدیل به غده می شوند. تقریباً همه ادنوکارسینوم های مثانه مهاجم می باشند.

انواع سرطان های مثانه، واکنش های متفاوتی نسبت به پرتو درمانی و شیمی درمانی از خود نشان می دهند. لذا نوع درمان بیماران نسبت به نوع کارسینوم آنها متفاوت خواهد بود.

انواع تومورهای اوروتلیال

تورمورهای اوروتلیال با هم یکسان نیستند. این تومورها براساس میزان تهاجم و یا به لحاظ ظاهری تومور به انواع مختلفی تقسیم می شوند:

کارسینوم درجا(۴)

در این حالت، سرطان فقط درونی ترین لایه مثانه یعنی اورتلیوم را درگیر می کرده است و هنوز به لایه های عمیق تر مثانه گسترش پیدا نکرده است.

تومورهای مهاجم

در این حالت، سرطان از اوروتلیوم به لایه های عمیق دیواره مثانه گسترش پیدا می کند. در گذشته پزشکان این اصطلاح را فقط زمانی به کار می بردند که سرطان به لایه ضخیم ماهیچه ای (که پروپریای ماهیچه ای نامیده می شود) گسترش پیدا کرده بود. نظریه رایج در طبقه بندی هر نوع سرطان مثانه، تنها منحصر به مهاجم بودن غده سرطانی اوروتلیوم نیست.

بلکه مشخص کردن این مسئله که سرطان تا چه اندازه در دیواره مثانه نفوذ کرده است نیز بسیار مهم است. تهاجم سرطان به لایه ماهیچه ایی ضخیم مثانه بسیار جدی تر از تهاجمی است که فقط محدود به «لامینا پروپریا» (لایه پیوندی مخاط) یا لایه ماهیچه ای نازک و سطحی است.

تومورهای سطحی

این دسته شامل سرطان های مثانه ای است به لایه های عمقی هجوم نبرده اند. چنانچه یک سرطان لایه ماهیچه ای اصلی مثانه را مورد تهاجم قرار دهد، دیگر سطحی به حساب آورده نمی شود. سرطان ممکن است کاملاً به لایه های نزدیکترین سلول های اوروتلیال به درون مثانه، محدود شود یا همچنین ممکن است به لایه نازک بافت پیوندی (که لایه همبندی مخاط نامیده می شود) که درست در زیر سلول های اوروتلیال قرار دارد، گسترش پیدا کند.

تومورهای پاپیلاری

تومورهای پاپیلاری دارای برآمدگی های باریک انگشت مانند می باشند که در داخل حفره ی مرکزی مثانه رشد می کنند.

گاهی اوقات نیز گفته می شود که این تومورها شبیه یک نوع گیاه کاکتوس شاخه شاخه هستند. برخی از تومورهای اوروتلیال پاپیلار فقط به سمت مرکز مثانه رشد پیدا می کنند که به آنها تورمورهای اروتلیال پاپیلار غیرمهاجم گفته می شود.

«پاپیلوم نوع خوش خیم تومور اوروتلیال است. از آنجا که این تومورها بدخیم نیستند، معمولاً به سایر بخش های بدن گسترش پیدا نمی کنند. این تومورها به وسیله عمل جراحی با موفقیت خارج و درمان می شود و به ندرت بازگشت می نماید بیماران مبتلا به پاپیلوم به ندرت دچار سایر تومورهای پاپیلار در قسمت های دیگری از سیستم اداری خود می شوند.

تومور « اوروتلیال پاپیلار» از نوع تومورهای نیمه بدخیم نهفته می باشد که معمولاً به وسیله عمل جراحی به طور موفقیت آمیز خارج و درمان می شود. اما ابتلا بیماران مبتلا به این نوع تومور به یک یا چند تومور پاپیلار در آینده در سایر قسمت های سیستم ادراری چندان دور از انتظار نیست. بیشتر این تومورها شبیه تومور اصلی می باشند. اما گاهی اوقات ممکن است تومور جدید سرطانی یا حتی مهاجم باشد.

کارسینوم اوروتلیال پاپیلار نوعی تومور پاپیلاری است که میزان ناهنجاری آنها از لحاظ ظاهر، اندازه و نحوه قرارگیری سلول ها متفاوت است. دسته ای از این تومورها که ناهنجاری نسبتاً اندکی دارند، تومور خفیف یا خوش خیم نامیده می شوند و اگرچه به ندرت به دیواره مثانه هجوم می آورند اما قالب اوقات پس از انجام عمل جراحی عود می کنند.

دسته دیگری از این کارسینوم که دارای ناهنجاری حادتری هستند، کارسینوم بدخیم نامیده می شوند و این احتمال وجود دارد که به دیواره داخلی مثانه هجوم برده یا حتی به سایر بخش های بدن نیز گسترش پیدا کنند.

برخی از کارسینوم های پاپیلار به سمت بخش مرکزی مثانه و همچنین برخی دیگر به طرف دیواره مثانه رشد می کنند. این دسته از تورمورها، کارسینوم اوروتلیال پاپیلار مهاجم یا سرطانی نامیده می شوند.

تومورهای مسطح

کارسینوم اوروتلیال مسطح هرگز به سمت حفره مثانه رشد پیدا نمی کنند. بعضی از آنها فقط سلول های نزدیک ترین لایه به درون مثانه و برخی دیگر بخشی از حفره مثانه را درگیر می سازند.

این تومورها کارسینوم اوروتلیال مسطح غیرمهاجم نامیده می شوند. برخی از کارسینوم های اوروتلیال مسطح، لایه های عمیق (بخش خارجی حفره مثانه) به ویژه لایه ماهیچه را درگیر می کنند. این تومورها، کارسینوم اوروتلیال مسطح مهاجم نامیده می شوند.

منبع : ویکی پدیا وتبیان

دکتر محسن وریانی، متخصص ارولوژی
آدرس: تهران، میدان توحید، ابتدای ستارخان، نبش کوثر یک