علایم سرطان پروستات

علایم و نشانه ها: معمولاً سرطان پروستات در مراحل اولیه علامت و نشانه ای ندارد و به همین دلیل، غربالگری و معاینه و آزمایش های تشخیصی آن اهمیت زیادی دارند. معاینه فیزیکی، غربالگری و معاینه و آزمایش های تشخیصی آن اهمیت زیادی دارند. معاینه فیزیکی، اندازه گیری آنتی ژن اختصاصی پروستات(PSA ) و معاینه انگشتی رکتوم(DRE ) چنان چه مجموعاً هرسال یک بار( به ویژه پس از ۵۰ سالگی) به وسیله پزشک انجام شوند بهترین امکان تشخیص سرطان پروستات را در اولین مراحل ایجاد آن فراهم می آورند.*

شایع ترین نشانه های سرطان پروستات عبارتند از:* ضعیف یا منقطع شدن جریان ادرار * تکرر ادرار( به ویژه در هنگام شب)* اشکال در ادرار کردن یا باقی ماندن ادرار درمثانه * ناتوانی در ادرار* احساس درد یا سوزش در زمان ادرارکردن* وجود خون در ادرار یا مایع منی * درد دایمی کمر، لگن یا مفصل ران*اشکال در نعوظ آلت.

سرطان پروستات در مراحل اولیه هیچ علامتی ایجاد نمی‌کند. در مراحل بعدی ممکن است علایم زیر مشاهده شود:

علایم اولیه سرطان پروستات

این علایم شبیه علایم بزرگ شدن خوش خیم پروستات است.

- علایم مراحل پیشرفته این بیماری نیز پس از دست‌اندازی سرطان به سایر نقاط بدن ایجاد می‌شوند مانند دردهای استخوانی، بالا رفتن اوره خون، کم خونی و کاهش وزن شدید.

این غذاها خطر سرطان پروستات را افزایش می دهند

مصرف غذاهای سرخ شده خطر ابتلا به سرطان پروستات را افزایش می‌دهد.

نتایج یک مطالعه جدید نشان داده است که مصرف زیاد و مداوم غذاهای سرخ شده خطر ابتلا به سرطان پروستات را افزایش می‌دهد.

اطلاعات به دست آمده از ۱۵۰۰ مردی که سابقه ابتلا به سرطان پروستات داشته‌اند و ۱۵۰۰ مرد سالم را بررسی کردند. این مردان که از گروه‌های سنی ۳۵ تا ۷۴ ساله انتخاب شده بودند، درباره عادت‌های تغذیه‌ای خود اطلاعاتی را در اختیار متخصصان قرار دادند.

نتایج این آزمایشات مشخص کرد حداقل یک نوبت در هفته مصرف مرغ و ماهی سرخ شده و پیراشکی‌ها و دونات‌هایی که در روغن سرخ می‌شوند، خطر ابتلا به سرطان پروستات را ۳۰ تا ۳۷ درصد افزایش می‌دهد و احتمال ابتلا به این سرطان در مردانی که کمتر از یک نوبت در ماه غذای سرخ شده می‌خورند، بسیار کمتر است.

در بررسی‌های قبلی نیز معلوم شد که خوردن غذاهای سرخ شده خطر ابتلا به سرطانهای پستان، ریه، لوزالمعده، مری و سرطانهای سر و گردن را افزایش می‌دهد.

تشخیص سرطان پروستات

سرطان پروستات با معاینه پروستات توسط پزشک، آزمایش PSA خون و نمونه‌برداری پروستات قابل تشخیص است.

بهتر است در مردان بالای ۵۰ سال آزمایش PSA خون و معاینه پروستات توسط متخصص اورولوژی انجام شود. در بیمارانی که سابقه فامیلی مثبت دارند، این بررسی‌ها باید از ۴۵ سالگی آغاز شود.

در صورت عدم تشخیص به موقع سرطان پروستات و گسترش بیماری به سایر نقاط بدن این بیماری غیرقابل درمان و منجر به مرگ می‌شود.

انتخاب نوع درمان سرطان پروستات نیز بر اساس میزان پیشرفت سرطان صورت می‌گیرد.

- در سرطان محدود به پروستات که به سایر نقاط انتشار نداشته باشد، با هدف ریشه کنی بیماری دو انتخاب وجود دارد؛ جراحی پروستات و اشعه درمانی.

- در سرطان پیشرفته درمان شامل اشعه درمانی، هورمون درمانی و درمان‌های حمایتی است. توقف هورمون‌های ضروری برای رشد و نمو سلول‌های بدخیم به دو روش قابل انجام است؛ تجویز داروهای هورمونی خاص و جراحی و خارج کردن بیضه‌ها.

تشخیص زود هنگام سرطان پروستات با انجام آزمایش PSA خون و معاینه سالانه از ۵۰ سالگی به بعد امکان پذیر است. تشخیص زود هنگام، درمان به موقع و ریشه کن کردن سرطان پروستات را ممکن می‌سازد.

مراحل سرطان پروستات

مرحله بندی سرطان پروستات: هنگامی که سرطان پروستات در بیمار تشخیص داده شد باید با انجام آزمایش هایی، میزان آن و انتشار احتمالی آن از پروستات به سایر قسمت های بدن را تعیین نمود . به این کار «مرحله بندی» (Staging) می گویند. مرحله بندی گام مهمی برای برنامه ریزی درمانی به شمار می آید. مراحل سرطان پروستات عبارتند از:

مرحله ۱ (Stage I): در این مرحله، سلول های تومور در کمتر از ۵% از بافت پروستات برداشته شده یافت می شوند و سلول ها ماهیت بسیار مهاجم ندارند. گاهی به این مرحله، مرحله A گفته می شود.

مرحله ۲ (Stage II): در این مرحله، سلول های تومور در کمتر از ۵% از بافت پروستات برداشته شده یافت می شوند و سلول ها مهاجم تر هستند یا تومور بزرگتر است ولی تومور به غده پروستات محدود است. گاهی به این مرحله، مرحله B می گویند.

مرحله ۳ (Stage III) : در این مرحله، تومور به بیرون از کپسولی که غده پروستات را احاطه می کند رشد کرده است و ممکن است لوله های مِنَوی (لوله های ناقل اسپرم) را گرفتار کرده باشد. گاهی این مرحله را مرحله C می نامند.

مرحله ۴ (Stage IV): در این مرحله، تومور به سایر ساختمان های بعد از لوله های مِنَوی انتشار یافته و ممکن است به هر یک از اعضا یا ساختمان های دیگر رسیده باشد. گاهی این مرحله را مرحله ی D1 یا D2 می نامند.

مرحله عود بیماری: ممکن است بیماری پس از درمان، در پروستات یا بخش دیگری از بدن عود کند. گاهی این مرحله، مرحله D3 نامیده می شود.

درجه بندی سرطان پروستات: گام دیگر تشخیص در سرطان پروستات، درجه بندی (Grading) سلول های سرطانی است و سرعت رشد و انتشار سرطان را نشان می دهد. درجه بندی، در آزمایشگاه و با استفاده از سلول های به دست آمده از پروستات، از طریق نمونه برداری (بیوپسی) انجام می شود. سلول های سرطانی بر مبنای میزان شباهت آنها به سلول های طبیعی درجه بندی می شوند. یکی از روش های درجه بندی سرطان پروستات «سیستم گلیسون» (Gleason system) است که بر مبنای اعداد ۲ تا ۱۰ صورت می گیرد. هر چه این عدد کمتر باشد، درجه سرطان پایین تر و رشد آن آهسته تر است و بر عکس. تومورهایی که درجه بالایی دارند از رشد سریع تری برخوردار هستند و احتمال انتشار آنها به سایر قسمت های بدن بیشتر است. درجه های زیر ۴ نشان دهنده شباهت سلول های سرطانی به سلول های طبیعی و کمتر مهاجم بودن آن هااست. درجه های ۵ تا ۷ در حد متوسط قرار دارند یعنی سلول های سرطانی شبیه سلول های طبیعی نیستند و احتمال مهاجم بودن آنها و سریع تر بودن رشد آن ها بیشتر است. درجه های ۸ تا ۱۰ نشان می دهند که سلول های سرطانی رشد بسیار مهاجمی دارند.

منبع : متخصص پروستات تهران و کتاب راهنمای پزشکی خانواده- پروستات و بیماری های آن

دکتر محسن وریانی، متخصص ارولوژی
آدرس: تهران، میدان توحید، ابتدای ستارخان، نبش کوثر یک




Tagged with: