چاقی و اضافه وزن علت سنگ کلیه

چاقی و اضافه وزن از جمله عوامل پرخطر ابتلا به سنگ های کلیوی به شمار می روند. محققان معتقدند افزایش دور کمر و بالا بودن شاخص BMI و نیز وجود بافت چربی، مقاومت انسولینی بدن و ترکیبات ادرار با ایجاد سنگ های کلیوی ارتباط مستقیم دارد. بدن افرادی که اضافه وزن دارند، کلسیم و اسیداوریک بیشتری ترشح می کند که خطر ایجاد سنگ را افزایش می دهد. بررسی ها نشان می دهد ۱۳ درصد از مردان و ۹/۶ درصد از زنان چاق ممکن است در طول عمر خود در معرض ابتلا به سنگ کلیه باشند که دقیقا دو برابر آمار مبتلایانی است که وزن متعادلی دارند به طوری که مردان ۷/۸ و زنان ۴/۴ درصد دچار چنین بیماری ای می شوند.

ژنتیک و سابقه خانوادگی از جمله عوامل موثر در بروز سنگ کلیه است به طوری که سابقه ابتلا به بیماری نقرس در خانواده، افراد را بیشتر در معرض ابتلا به سنگ های کلیوی قرار می دهد. پس از سفیدپوستان که رتبه اول مبتلایان به سنگ کلیه را به خود اختصاص داده اند، نژادهای آمریکایی ـ مکزیکی و نیز آمریکایی ـ آفریقایی کمترین شمار مبتلایان به سنگ های کلیوی را شامل می شوند. محققان دریافتند در گروه های پرخطر، از هر پنج نفر، یکی به سنگ کلیه مبتلا می شود. این بیماری در تمام سنین، هر دو جنس و تمامی گروه های نژادی مشاهده می شود. با این که سیاهپوستان کمتر از هر گروه نژادی در معرض ابتلا به سنگ کلیه هستند، ولی آمار ابتلای آنها نیز بالاست و هیچ استثنایی وجود ندارد. در واقع، شیوع این بیماری در اقشار کم درآمد که کیفیت غذایی پایینی دارند، بسیار بالا بوده و به حدود ۵۰ درصد می رسد.

برتری PCNL نسبت به عمل جراحی باز  

امروزه بیش از ۹۶ درصد سنگ های بزرگ کلیه به روش PCNL قابل درمان هستند. برتری بزرگ PCNL نسبت به عمل جراحی باز، عدم شکاف بزرگ پوستی و همچنین عدم دستکاری کلیه است و همچنین به جای ۲۵ تا ۳۰ بخیه عمل جراحی باز از یک بخیه استفاده می شود که این کار باعث درد کمتر پس از عمل و زیبایی پوست و برگشت هرچه سریعتر بیمار به کار و فعالیت روزمره می شود.

حال پرسش این است که «آیا سوراخ کردن کلیه باعث آسیب به کلیه می شود؟»

«براساس مطالعات زیاد و ثابت شده، محل سوراخ شدن کلیه، پس از چند روز ترمیم شده و آسیب به گوشت کلیه در مقابل عمل جراحی باز بسیار ناچیز است.»
و پرسش دیگر این است که «درصد موفقیت PCNL چقدر است و درصد موفقیت بستگی به ساختار کلیه و محل و تعداد سنگ در آن دارد؟» باید اشاره کنم: «در سنگ های منفرد بیش از ۹۶ درصد مواقع PCNL موفقیت آمیز است. در سنگ های شاخ گوزنی ومتعدد در صد موفقیت PCNL حدود ۹۰ درصد بوده و سنگ های ریز باقی مانده با سنگ شکنی برون اندامی قابل درمان می باشند.»

مصرف موز و کیوی در پیشگیری و درمان بیماری سنگ کلیه موثر است.

مصرف میوه‌جات تازه، سیب زمینی، تربچه، حبوبات، برنج قهوه‌ای،جو،ذرت،کنجد،زیره،گشنیز،رازیانه،آب هویج،هندوانه،خیار و گیلاس برای پیشگیری و درمان این بیماری نقش موثری دارد.

“سنگ کلیه به ته‌نشین شدن مواد معدنی در لوله‌های ادراری و سفت شدن و کریستالیزه شدن آن گفته می‌شود که باعلائمی همچون درد شدید نواحی پهلو، کمر و نواحی پایینی لگن و گاه خونریزی در ادرار همراه است”
عفونت‌ها،داروها و ژنتیک ازعواملی‌است که در بروز بیماری سنگ کلیه در فرد موثر است.

آزمایشات بر روی سنگ کلیه مشخص می‌کند سنگ از چه نوعی بوده و چه مواد غذایی در ترکیبات آن وجود دارد و عمده‌ترین سنگ‌های کلیه از جنس کلسیم و اگزالات است و اختلالات غده پاراتیروئید یا مصرف بیش از حد پروتئین سبب افزایش ترشح کلسیم در ادرار شده و احتمال ابتلا به سنگ کلیه را افزایش می‌دهد.

بر این اساس توصیه می‌شود که از مصرف بیش از ‪ ۲۰۰تا ‪ ۲۵۰گرم پروتئین همچون گوشت قرمز، ماهی و مرغ در روز خودداری شود.

” اگزالات ، ماده‌ای است که مقدار آن در پروتئین‌ها و مواد غذایی همچون اسفناج ، ریواس، چغندر، شکلات، چای، سبوس، آجیل، بادام و توت فرهنگی بیشتر است.”
نمک طعام،مواد شور و قهوه سبب ترشح کلسیم در ادرار شده و میزان ابتلا به سنگ کلیه را افزایش می‌دهد و به همین دلیل در رژیم‌های غذایی مصرف کلسیم را نباید محدود کرد چرا که باعث افزایش تولید سنگ‌های کلیه می‌شود.

منبع : متخصص سنگ کلیه

دکتر محسن وریانی، متخصص ارولوژی
آدرس: تهران، میدان توحید، ابتدای ستارخان، نبش کوثر یک




Tagged with: