post_image

دستگاه ادراری

دستگاه ادراری از چه قسمت هایی تشکیل شده است؟ دستگاه ادراری شامل کلیه ها، حالب ها و مثانه و پیشابراه است. به طور طبیعی هر فرد دو کلیه دارد که در عقب حفره شکم، پشت پرده صفاق و درست زیر پرده دیافراگم در طرفین ستون فقرات قرار گرفته اند. کلیه ها به صورت یک صافی عمل می کنند و خون را از مواد زاید پاک کرده و ادرار می سازند. ادرار در طی شبانه روز به تدریج در کلیه ها تشکیل شده از طریق حالب ها به مثانه منتقل می شود و در آن جا ذخیره می گردد که به وسیله مکانیسم دفع به صورت اختیاری و یا بی اختیار توسط پیشابراه از مثانه به خارج از بدن هدیات می شود. ظرفیت متوسط مثانه در فرد بزرگسال ۳۰۰ تا ۵۰۰ میلی لیتر است ولی در کودکان این ظرفیت کمتر است بنابراین کودکان مجبورند بارها بیش از بزرگسالان تخلیه ادرار کنند. وقتی مقدار کافی از ادرار در مثانه جمع شد این احساس از طریق نخاع به مغز می رسد و فرد از میل به تخلیه ادرار آگاه می شود.

درمان عفونت ادراری با دارو

آسپیرین با ایبوپروفن، مصرف کنید. این دو دارو، ضد التهاب هستند و هر چه التهاب کمتر شود، درد نیز کمتر مى شود.

از ویتامین C استفاده کنید. مصرف روزانه هزار میلى گرم ویتامین C، براى اسیدى کردن ادرار، کافى است تا باعث اختلال در رشد باکترى شود.
احتیاط: بعضى از آنتى بیوتیک هایى که براى عفونت مثانه تجویز مى شوند، در ادرار اسیدى به خوبى اثر نمى کنند. بنابراین اگر ویتامین C مصرف مى کنید، پزشک خود را در جریان بگذارید.

تمیز کردن محل خروج ادرار از جلو به عقب، از عفونت مجدد جلوگیرى مى کند. تمیز کردن در جهت عکس، شایع ترین علت عفونت و راه مناسبى براى عفونت هاى مکرر مى باشد.

قبل از تماس جنسى به حمام بروید. این کار به خارج شدن باکترى هایى که ممکن است در واژن باشند، کمک مى کند؛ در غیر این صورت، ممکن است باکترى ها به علت نزدیکى جنسى به داخل مثانه رانده شوند.

بعد از تماس جنسى به حمام بروید. آلت تناسلى مرد، باکترى هاى موجود در واژن را به طرف سوراخ ادرارى و سپس مثانه مى راند. البته تخلیه ى مؤثر، مثانه را کاملا مى شوید. هیچ شکى نیست که UTI در زنانى که از نظر جنسى فعالند، بیشتر است، اما این به علت مراقب نبودن، بعد از تماس جنسى است، یعنى ادرار کردن مى تواند به راحتى باکترى ها را بشوید.

گلومرولونفریت

(به انگلیسی: Glomerulonephritis)‏ نوعی بیماری کلیوی(معمولا هردو کلیه باهم) است که مشخصهٔ آن التهاب گلومرولها، یا رگ‌های خونی کوچک در کلیه‌ها می‌باشد. این حالت ممکن است همراه یا بدون هماچوری(وجود خون در ادرار) و پروتئینوری(وجود پروتئین در ادرار) بوده و یا به عنوان یک سندرم نفروتیک، سندرم نفریتیک، نارسایی حاد یا مزمن کلیوی عارض گردد. تشخیص الگوی گلومرونفریت(GN) مهم است، زیرا نتایج و درمان در انواع مختلف دارای تفاوت خواهدبود. علل اولیه آنهایی هستند که به خود کلیه مربوط هستند، در حالی که علل ثانویه با برخی عفونت‌ها (باکتریایی، ویروسی یا انگلی پاتوژن)، مواد مخدر، اختلالات سیستمیک یا دیابت در ارتباط است.

عفونت مثانه

تحقیقات این طور نشان می‌دهند که این بیماری در واقع یک نوع نشانگان التهاب مثانه است که احتمالاً توسط عفونت باکتریایی، خودایمنی (پاسخ ایمن به اجزای خودی بدن) یا موارد آزارنده ایجاد می‌شود.

تحریک مثانه و قرارگرفتن در معرض اشعه ایکس (رادیوتراپی ناحیه لگن) نیز از علل احتمالی این بیماری می‌باشند.

سابقه حساسیت یا آلرژی به داروها، غذاها، یا سایر مواد، تب یونجه یا آسم

آرتریت روماتویید

سابقه درآوردن رحم

علت اختلالات تخلیه ی ادراری

دیگر اختلال در ادرار تنگی مجاری ادرار است. در بعضی از بچه ها در ختنه نوک مجرا گرفته میشود و بعد از ختنه مجرا بسته میشود . کسانی هستند که تصادف کرده اند یا عفونت مجرا گرفته اند و مجاری شان بسته شده است و باعث اختلال در تخلیه ی ادرار شده است .

در خود مثانه هر مکانیسمی که باعث بشود مثانه حجمش کوچک بشود یا خوب باز نشود و ادرار را خوب نگه ندارد باعث اختلال تخلیه ی ادرار خواهد شد . مثانه ممکن است بصورت اولیه به بیماری مبتلا باشد یعنی به بیماری سیستمیک دچار است . مثلا کسی بیماری قند دارد و آن را کنترل نکرده و باعث خرابی عصب میشود و این عصب مثانه را مختل می کند و قدرت انقباضی مثانه از بین می رود.

کسانی که بیماری ام اس دارند یا سکته ی مغزی کرده اند ، لرزش هایی در دست دارند و این لرزش ها به مثانه هم منتقل میشود و مثانه هم همین حالت را دارد. کسانی که تومور نخاعی دارند یا کسانی که دیسک مهره های کمری دارند ، چون عصب مثانه از آنجا رد میشود . پس اختلال عملکردی مثانه ثانویه به خاطر بیماری های سیستمیک می باشد . گاهی مثانه بدون علت خاصی دچار کاهش حجم است . مثانه کوچک است ، خوب باز نمیشود ، خود به خود لرزش دارد ، این ها هم اختلالات ادراری ایجاد می کند . بعنوان مثال کسی که دیابت پیشرفته دارد . و عصب مثانه اش مختل شده است و ادرار را تخلیه نمی کند . ما برای این افراد سوند میگذاریم یا به آنها آموزش گذاشتن سوند را می دهیم تا هر ۸ ساعت سونداژ مداوم انجام بدهند .

یکی از علل شایع از دست رفتن کلیه کودکان، عفونت‌های ادراری دوران کودکی است. عاملی که در این موارد بسیار خطرناک است عدم تشخیص در موقع عفونت کلیه‌ها و مثانه است که با آسیب به بافت کلیه‌ها، کاهش عملکرد آن و در نهایت پیوند کلیه را به دنبال دارد.مشاور معاون تحقیقات دانشگاه علوم پزشکی ایران تصریح کرد: تنها راه تشخیص این عفونت در مراحل اولیه تصویربرداری هسته‌ای است که این روش علاوه بر هزینه بر بودن در سطح کشور نیز محدود است.

منبع : متخصص اورولوژی تهران

دکتر محسن وریانی، متخصص ارولوژی
آدرس: تهران، میدان توحید، ابتدای ستارخان، نبش کوثر یک