درمان پرکاری مثانه  

امروزه از رفتاردرمانی، درمان‌های دارویی و درمان‌های جراحی جهت درمان پرکاری مثانه استفاده می‌شود.
درمان رفتاری چندین جزء دارد و بیشتر از همه در افراد با انگیزه که تمایل به ایجاد تغییرات در شیوه زندگی و رژیم غذایی دارند سودمند است.
اجزای درمان رفتاری شامل: آموزش، دفع ادرار زمان‌بندی شده، دفع ادرار تاخیری، تغییرات رژیم غذایی و انقباض عضلات کف لگن هستند.
لازم است بیماران در مورد عملکرد طبیعی مثانه و عادات طبیعی دفع ادرار آموزش ببینند.
دفع ادرار زمان بندی شده شامل دفع در فواصل تنظیم شده، بدون توجه به نیاز دفع است.
دفع ادرار تاخیری، یعنی تلاش برای نگه داشتن ادرار برای دوره‌های زمانی طولانی است.
در برخی افراد، موادغذایی کافئین‌دار، پرادویه، اسیدی و نوشیدنی‌ها علایم را تشدید می‌کنند، بنابراین محدودیت‌های غذایی ممکن است سبب بهبود علایم شود.
مصرف متعادل مایعات نیز سودمند است، به گونه‌ای که نوشیدن مقادیر بسیار زیاد یا حتی بسیار کم مایعات ممکن است سبب تشدید علایم شود، زیرا تغلیظ ادرار (در اثر نوشیدن کم مایعات) به عنوان عامل محرک مثانه عمل می‌کند
یادداشت برداری از عملکرد مثانه روش سودمندی در رفتاردرمانی است، زیرا به بیمار امکان ردیابی پاسخ‌های بدن و شناسایی عوامل احتمالی تشدیدکننده علایم پرکاری مثانه را می‌دهد.

تشخیص پرکاری مثانه  

- آزمایش ادرار جهت ارزیابی عفونت ادراری بیمار
- در صورت عدم وجود عفونت، جهت تشخیص قطعی بیماری باید نوار مثانه از بیمار انجام شود. با انجام نوار مثانه، حجم مثانه، قابلیت اتساع مثانه، حس مثانه، وجود پرش‌های انقباض عضلات مثانه و هماهنگی دریچه خروجی مثانه همه با دقت خاص تشخیص داده شده و با توجه به محل مشکل موجود، درمان‌های قطعی انجام می‌گیرد.

تشخیص بی اختیاری ادرار

روش های تشخیص بی اختیاری ادرار عبارتند از:معاینه ی فیزیکی، نوار مغزی(EEG )، نوار عضله(EMG )، سونوگرافی، آزمایش های اورودینامیک( که توانایی مثانه برای نگهداری ادرار و تخلیه یکنواخت و کامل آن و مکانیسم کنترل اسفنکترمثانه را مشخص می کنند)، تعیین مقدار باقی مانده ادرار در مثانه پس از ادرار کردن، تست استرس( که با سرفه شدید در حالت ارام بدن و بررسی خارج شدن ادرار در اثر سرفه انجام می شود)، آزمایش کامل ادرار( برای تشخیص عفونت، سنگ های ادراری یا سایر عوامل ایجادکننده بی اختیاری)،آزمایش خون، سونوگرافی،سیستوسکوپی.

علل هماچوری

شایعترین آنها شامل بزرگی خوش خیم پروستات ،

 سنگهای کلیوی ،

ضربه ها،

 سرطانهای سیستم ادراری ،

 انسداد در مجاری ادراری ،

عفونتهای ویروسی مجاری ادراری  مثل سیستیت هموراژیک،

عفونتهای منتقله از راه تماس جنسی

سن و سرطان مثانه 

به‌طور قطع، سن تاثیر دارد ولی به طور معمول، متوسط سنین در زمان تشخیص ۶۰ تا ۶۵ سال است اما در سنین پایین‌تر هم دیده شده است.

درمان‌ تومور مثانه‌

آزمایشات‌ پزشکی‌ که‌ برای‌ تأیید تشخیص‌ انجام‌ می‌گیرند عبارتند از: آزمایش‌ ادرار، سیستوسکپی‌ (بررسی‌ داخل‌ مثانه‌ با کمک‌ لوله‌ای‌ که‌ سر آن‌ منبع‌ نوری‌ و دوربین‌ ویدیویی‌ قرار دارد)، و عکس‌برداری‌ از مثانه‌ و مجاری‌ ادراری‌
جراحی‌ برای‌ برداشتن‌ تومور. اگر تومور بدخیم‌ باشد، امکان‌ دارد به‌ هنگام‌ جراحی‌، داروهای‌ ضد سرطان‌ در مثانه‌ ریخته‌ می‌شوند. عمل‌ جراحی‌ ممکن‌ است‌ شامل‌ تغییر مسیر ادرار نیز باشد.
رادیوتراپی‌ (اشعه‌ درمانی‌)

درمان سرطان مثانه

اگر بیمار به موقع مراجعه کند و اگر بیماری به موقع تشخیص داده شود، سرطان داخل مثانه گسترش پیدا نکرده باشد، منفرد بوده و متعدد نباشد و در پاتولوژی مشخص شود که بیماری از مخاط به جای دیگری تجاوز نکرده، می‌شود امیدوار بود که بیشتر به درمان پاسخ دهد. درمان‌هایی مانند تراشیدن جداره مثانه، تزریق دارو به داخل مثانه، تزریق ب.ث.ژ به داخل مثانه و فعال کردن سیستم ایمنی بدن، درمان با رادیوتراپی و اشعه که البته عوارض خاص خود را دارد.
اما اگر عمق ضایعه زیاد شده باشد و از مخاط گذشته باشد و به نیمی از عضلات پیشرفت کرده باشد، در چنین حالتی جراحی‌های بزرگ و خارج کردن مثانه و برخی اعضای مجاور لازم است. در صورت درگیری‌های دور دست مثل گرفتاری کبد و ریه بیشتر اقدامات درمانی با شکست مواجه می‌شود.

پیشگیری از سرطان مثانه

۱) مصرف مایعات به اندازه‌ای که بدن نیاز دارد. گاهی انسان احساس تشنگی نمی‌کند مانند همین روزهای سرد که کمتر آب خورده می‌شود. این تشنه نبودن و کمتر آب خوردن موجب می‌شود کلیه آب بافت‌های دیگر بدن را جذب کند و این خوب نیست و غلظت ادرار به مدت طولانی‌تر در مثانه بالا می‌رود و احتمال ایجاد عفونت را افزایش می‌دهد. پس مصرف مایعات در حد پنج تا شش لیوان در روز به صورت آب، چای کم‌رنگ و … بسیار مفید خواهد بود.
۲) مشخص شده حتی اگر همین الان فردی سیگار را ترک کند تا ۱۵ سال از عوارض ناشی از آن در سیستم ادراری در امان نخواهد بود.
۳) افرادی که در کارخانه‌های دباغی و چرم‌سازی، لاستیک‌سازی، رنگ‌سازی، چاپخانه‌ها و نساجی کار می‌کنند، بهتر است از ایمن‌سازی صحیح محیط و نیز شیوه انجام کار اطمینان حاصل کنند.
۴) مصرف الکل، مواد حاوی کافئین (چای پررنگ، قهوه و نوشابه‌های گازدار) و قرار گرفتن در معرض سرما حجم مثانه را کم و تعداد دفعات ادرار را افزایش می‌دهد. بنابراین از مصرف این مواد بپرهیزید و خود را از سرما مصون نگه دارید.

منبع : متخصص اورولوژی تهران

دکتر محسن وریانی، متخصص ارولوژی
آدرس: تهران، میدان توحید، ابتدای ستارخان، نبش کوثر یک




Tagged with: