post_image

عفونت ادراری

عفونت ادراری یکی از بیماری‌هایی است که ممکن است شیوع آن در کودکان چندان زیاد نباشد اما عواقبی که می‌تواند به‌دنبال داشته باشد آنقدر مهم است که هر پدر یا مادری باید برای سالم ماندن فرزندش و دور ماندن او از این آسیب‌ها و عواقب، این بیماری را بشناسد.

وقتی عفونت ادراری در بچه‌ها رخ می‌دهد، ممکن است خودش نشانه وجود یک اختلال مهم‌تر در دستگاه ادراری کودک باشد. تقریبا شبیه به یک کوه یخ که ما فقط سر آن را که از آب بیرون زده می‌بینیم. به همین دلیل است که در کودکان نمی‌توان مانند بزرگسالان فقط عفونت را با آنتی‌بیوتیک درمان کرد و پرونده بیماری را بست. کودکان بعد از اینکه عفونت‌شان درمان شد، باید بررسی شوند تا علت ایجاد این مشکل روشن شود.

عفونت ادراری در زنان

مشکلى که زنان زیادى را مبتلا مى کند. از هر ده نفر، پنج نفر در طول زندگى خود با عفونت مثانه رو به رو مى شوند. مردان نیز دچار این عفونت مى شوند، اما به ندرت؛ این بیمارى که به نام عفونت مجارى ادرارى هم شناخته شده است، به عنوان یک بیمارى زنانه در نظر گرفته مى شود. تقریبا پنجاه درصد زنان، حداقل یک بار و بیش از بیست درصد آنها دچار عفونت هاى مکرر مى شوند.
ابتلا به این بیمارى، یک یا دو بار در سال، زیاد عجیب نیست. علت این بیمارى چیست؟ این عفونت توسط یک باکترى به نام )E.COLI( که در واژن زنان وجود دارد، ایجاد مى شود. این باکترى در واژن، مشکلى ایجاد نمى کند ولى هنگامى که به مجارى ادرار وارد مى شود این مشکلات به وجود مى آید. بعضى از باکترى هاى به طور معمول، در بدن همه ى زنان وجود دارند و زنانى که دچار UTI »بیمارى هاى عفونى دستگاه ادرار« مى شوند از نظر آناتومیکى )ساختمان بدنى( با زنان سالم فرقى ندارند؛ اما بنابر دلایلى که نمى دانیم، این زنان به عفونت حساس ترند.

بعضى از این زنان این طور فکر مى کنند: ما فقط هنگامى که به دستشویى مى رویم، دچار سوزش مى شویم، سپس مصرف مایعات را کم مى کنیم تا به دستشویى نرویم.
باید بدانید که هر چه ادرار، بیشتر در مثانه بماند، باکترى بیشترى در آن رشد خواهد کرد. تعداد اى کولاهاى هر بیست دقیقه دو برابر مى شود هر چه باکترى بیشتر باشد، درد هم بیشتر خواهد بود. مسلما بهترین کار این است که با نوشیدن مایعات فراوان، باعث شکسته شدن عفونت و خارج کردن میکروب ها شویم. باکترى هایى که به صورت مکانیکى وارد مثانه ى داوطلبان مى شدند، با دو بار ادرار کردن مؤثر، به بیرون رانده مى شوند و مثانه استریل مى شود.

درمان عفونت های ادراری

عفونت های ادراری می توانند دردناک باشند و شما را اذیت کنند. برای کاهش درد، تا زمان اثر کردن دارو و از بین رفتن عفونت، با انجام کارهای زیر می توانید به خودتان کمک کنید:
-زیاد آب بنوشید و از نوشیدنی هایی که مثانه را تحریک می کنند. بپرهیزید. قهوه، الکل، مرکبات و کافئین می باشند، از این جمله هستند که مثانه را تحریک کرده و موجب تکرر ادرار یا نیاز فوری به دفع ادرار می شوند.
-یک حوله گرم(نه داغ)روی شکم تان بگذارید تا فشار و ناراحتی آن کاهش یابد
پس از ادرار یا مدفوع کردن آن ناحیه را از جلو به عقب بشویید.
-بلافاصله پس از رابطه جنسی ادرار کنید و یک لیوان آب بنوشید.

پس از درمان صحیح عفونت های دستگاه ادراری، به ندرت مشکل خاصی پیش می آید ؛ ولی اگر سراغ درمان نروید، تنها از علائم بیماری عذاب نمی کشید، بلکه این عفونت ممکن است موجب عفونت مزمن کلیه ها شود و کلیه های شما را برای همیشه از کار بیندازد. نوجوانان هم در معرض ابتلا به این عارضه هستند. اگر همزمان با ابتلا به این عفونت حامله هم باشید، خطر تولد نوزادی کمتر از وزن طبیعی یا نوزاد نارس افزایش خواهد یافت.
پس این علائم را جدی بگیرید و مراقب خودتان باشید.

درمان عفونت ادراری  با دارو

آسپیرین با ایبوپروفن، مصرف کنید. این دو دارو، ضد التهاب هستند و هر چه التهاب کمتر شود، درد نیز کمتر مى شود.

از ویتامین C استفاده کنید. مصرف روزانه هزار میلى گرم ویتامین C، براى اسیدى کردن ادرار، کافى است تا باعث اختلال در رشد باکترى شود.
احتیاط: بعضى از آنتى بیوتیک هایى که براى عفونت مثانه تجویز مى شوند، در ادرار اسیدى به خوبى اثر نمى کنند. بنابراین اگر ویتامین C مصرف مى کنید، پزشک خود را در جریان بگذارید.

تمیز کردن محل خروج ادرار از جلو به عقب، از عفونت مجدد جلوگیرى مى کند.  تمیز کردن در جهت عکس، شایع ترین علت عفونت و راه مناسبى براى عفونت هاى مکرر مى باشد.

قبل از تماس جنسى به حمام بروید. این کار به خارج شدن باکترى هایى که ممکن است در واژن باشند، کمک مى کند؛ در غیر این صورت، ممکن است باکترى ها به علت نزدیکى جنسى به داخل مثانه رانده شوند.

بعد از تماس جنسى به حمام بروید. آلت تناسلى مرد، باکترى هاى موجود در واژن را به طرف سوراخ ادرارى و سپس مثانه مى راند. البته تخلیه ى مؤثر، مثانه را کاملا مى شوید. هیچ شکى نیست که UTI در زنانى که از نظر جنسى فعالند، بیشتر است، اما این به علت مراقب نبودن، بعد از تماس جنسى است، یعنى ادرار کردن مى تواند به راحتى باکترى ها را بشوید.

درمان عفونت ادراری با گیاه

 اکیناسه 

این گیاه که اصالتش به امریکای شمالی برمی‌گردد خاصیت تحریک سیستم های ایمنی بدن را دارد که می‌تواند به مبارزه با عفونت های ادراری کمک کند. با این خاصیت، اکیناسه برای مبارزه با سرماخوردگی و آنفولانزا نیز مفید است.
این گیاه به شکل مکمل غذایی (کپسول) موجود است، اما می‌توان به شکل دم کرده هم از آن استفاده کرد: ۱ گرم ریشه یا برگ خشک این گیاه را در یک فنجان آب جوش قرار دهید. بگذارید به مدت ۱۰ دقیقه دم بکشید. نوشیدن یک تا شش فنجان از این دم کرده در روز توصیه می‌شود.

هر چه مایعات بیشترى بنوشید، درد شما زودتر متوقف مى شود و یک نکته؛ اگر ادرار شما صاف و روشن است یعنى به اندازه کافى مایعات نوشیده اید

پیشگیری از عفونت ادراری 

در استفاده از دیافراگم تجدید نظر کنید. ثابت شده است که دیافراگم، عامل اصلى کمک کننده در افرادى است که دچار عفونت هاى مکرر و مزمن مثانه مى شوند. احتمالا دو مکانیسم در ایجاد این حالت، دخالت دارند: باکترى ها روى دیافراگم که در عمق واژن قرار دارد، جمع مى شوند و همچنین دیافراگم مانع تخلیه کامل مثانه مى باشد.
از نوار بهداشتى به جاى تامپون استفاده کنید. هیچ کس نمى داند که چرا بعضى از زنان به عفونت هاى مکرر، دچار مى شوند؛ اما مسایل مربوط به واژن مانند میزان فعالیت جنسى، کاربرد دیافراگم و استفاده از تامپون )پنبه اى که داخل واژن مى گذارند( در ایجاد آن، نقش دارند.
بهداشت کافى را تمرین کنید. منظور از رعایت بهداشت کافى پوشیدن لباس هاى زیر پنبه اى است که شما را خشک نگه مى دارد؛ پرهیز از پوشیدن شلوارهاى تنگ که تهویه را مشکل مى کند و در یک کلام، تمیز نگه داشتن است.
اگر نمى توانید حمام بروید تا باکترى ها را از ناحیه پرى نئال )بین واژن و مخرج( تمیز کنید، به طور حتم، در معرض خطر عفونت مجدد قرار خواهید گرفت. اما افراط هم مى تواند به اندازه ى تفریط زیان آور باشد. شستشو مى تواند به طور ثابت، باکترى ها را وارد واژن و باکترى هاى غیر عفونى را با باکترى هاى عفونت زاى E.COLI )اى کولاى( جایگزین کند و باعث عفونت هاى مجارى ادرارى شبیه UTI شود. مصرف صابون هاى ضد باکتریال قوى مى تواند همین کار را بکند. یعنى تغییر فلور نرمال واژن )یعنى باکتریهایى که بدون خطر در واژن حضور دارند( کافى است تا فرد به عفونت حساسیت پیدا کند.
نکته: تمیز باشید، ولى وسواس به خرج ندهید.

پیش گیری از عفونت ادراری با آب

- روزانه مقدار زیادی آب بنوشید (۸-۶لیوان)
- مصرف ویتامینC باعث افزایش اسیدیته ادرار می گردد و در نتیجه محیط را برای رشد باکتریها نامناسب می سازد.
- هر زمان که احساس می کنید نیاز به دفع ادرار دارید از دستشویی رفتن امتناع نکنید و هر بار مثانه را کاملاً خالی کنید.
- پیش از مقاربت جنسی و بعد از آن ادرار نمایئد و دستگاه تناسلی را با آب و صابون ملایم بشوئید.
- بعد از اجابت مزاج موضع را از جلو به عقب تمیز کنید تا از ورود باکتری های مدفوع به مجاری ادرا ر جلوگیری شود .
- از لباس زیر نخی و مناسب ( تنگ نباشد) استفاده کنید تا جریان هوا نا حیه را خشک نگه دارد .
- خانمهایی که بطور مکرر دچار عفونتهای ادراری می شوند بهتر است روشهای جلوگیری از بارداری مانند دیافراگرام را بکار نبرند و ترجیحاً از کاندوم استفاده کنند.
- خانمهایی که مستعد عفونتهای ادراری هستند از دوش حمام بجای وان استفاده نمایند.
- از فراورده های بهداشتی مخصوص دستگاه تناسلی (اسپری یا پودر) و صابون های قوی که باعث تحریک دستگاه تناسلی می گردند خودداری نمایند.

- وجود هر گونه مورد غیر طبیعی درساختمان مجاری ادرار که منجر به انسداد جریان ادرار گردد.
- مردانی که پروستات بزرگی دارند.
- استفاده از سوند
- ابتلا به دیابت و سایر بیماریهایی که باعث سرکوب سیستم ایمنی بدن می شوند.

حمام آب داغ باعث تسکین درد در بسیارى از این زنان مى شود و احتمالا این اثر به علت کاهش التهاب مى باشد.
آسپیرین با ایبوپروفن، مصرف کنید.
این دو دارو، ضد التهاب هستند و هر چه التهاب کمتر شود، درد نیز کمتر مى شود.
از ویتامین C استفاده کنید.
بعضى از پزشکان اعتقاد دارند که مصرف روزانه هزار میلى گرم ویتامین C، براى اسیدى کردن ادرار، کافى است تا باعث اختلال در رشد باکترى شود.
احتیاط: بعضى از آنتى بیوتیک هایى که براى عفونت مثانه تجویز مى شوند، در ادرار اسیدى به خوبى اثر نمى کنند. بنابراین اگر ویتامین C مصرف مى کنید، پزشک خود را در جریان بگذارید.
از جلو به عقب پاک کنید.
تمیز کردن محل خروج ادرار از جلو به عقب، از عفونت مجدد جلوگیرى مى کند. تمیز کردن در جهت عکس، شایع ترین علت عفونت و راه مناسبى براى عفونت هاى مکرر مى باشد.

منبع : متخصص عفونت ادراری تهران

 

 

دکتر محسن وریانی، متخصص ارولوژی
آدرس: تهران، میدان توحید، ابتدای ستارخان، نبش کوثر یک