سرطان مثانه

سرطان مثانه، دومین سرطان شایع دستگاه ادراری می‌باشد که از کل سرطان‌های موجود، حدود ۷ درصد از سرطان‌های مردان و همچنین ۲ درصد از سرطان‌های زنان را تشکیل می‌دهد. ۶۵ سالگی سن متوسط ابتلا به این نوع سرطان می‌باشد.

محققان می‌گویند موفق به کشف آزمایش جدیدی شده‌اند که به تشخیص سریع سرطان مثانه کمک می‌کند.

محققان انگلیسی توانسته‌اند نوعی اکوگرافی خاص ابداع کنند که می‌تواند حتی پیش از شروع اولین نشانه‌های ابتلا به سرطان مثانه، ماه‌ها یا حتی سال‌ها قبل از بروز بیماری آن را تشخیص دهد. به کمک این اکوگرافی مشاهده اولین نشانه‌های تومور ممکن است در نتیجه می‌توان درمان‌ها را سریع‌تر آغاز کرد و احتمال بهبودی به این طریق بالاتر می‌رود. سرطان مثانه در زنان بیش از مردان شایع است و طبق مقاله‌ای که در دیلی‌میل منتشر شده است از سال ۱۹۷۰ تاکنون میزان ابتلا به این ناراحتی ۵۰ درصد افزایش یافته است. یکی از علل بروز این بیماری در زنان، ‌باردار نشدن و چاقی است. افرادی که زیاد سیگار می‌کشند، احتمال ابتلا بالاتری به سرطان مثانه دارند، طوری که حدود ۵۰ درصد مردان سیگاری امکان ابتلا به سرطان مثانه را دارند و این مقدار در زنان سیگاری به ۳۱ می‌رسد. عوامل شغلی نیز در ابتلا به سرطان مثانه اهمیت دارد، مانند کارگران صنایع رنگ و لاستیک سازی نقاشی و نفت که بیشتر در معرض ابتلا هستند

ثمره فعالیت کلیه‌ها برای پاکسازی خون از مواد زاید، در جایی به نام مثانه انبار می‌شود تا سر فرصت بتوان آن را تخلیه کرد. اما گاهی اوقات نظم این انبار به هم می‌ریزد. سرطان مثانه یکی از بیماری‌هایی است که سبب این بی‌نظمی می‌شود.

احتباس ادرار و سرطان مثانه  

احتباس ادراری در بحث سرطان مثانه تاثیری ندارد مگر در کسانی که عفونت مستمر ادراری دارند که سبب تحریک دایمی مثانه می‌شود. اما نگه داشتن طولانی مدت ادرار در هر دو جنس مضر بوده و می‌تواند به تدریج آستانه حس مثانه را کم کند و از طرفی موجب افزایش ظرفیت مثانه شود. در چنین شرایطی تخلیه کامل مثانه صورت نمی‌گیرد و ادرار باقی‌مانده در مثانه سبب ایجاد عفونت یا سنگ می‌شود.

تشخیص سرطان مثانه

راه‌های تشخیص سرطان مثانه در ابتدا آزمایشات روتین از لحاظ وجود خون در ادرار و سیتولوژی ادرار از لحاظ وجود سلول‌های بدخیم در ادرار است در ادامه انجام سیستوسکوپی و گرفتن بیوپسی (نمونه‌برداری) از تومور جهت تایید نهایی تشخیص انجام می‌شود.

برای تشخیص هماچوری ناشی از تومور مثانه انجام IVP انتخابی است.

علائم سرطان مثانه

هماچوری یا وجود خون در ادرار

وجود بیش از سه گلبول قرمز در ازمایش ادرار هماچوری گفته میشود .بنا بر این تا سه گلبول قرمز طبیعی تلقی می شود.

گاهی بیمار با نگاه معمولی با  چشم غیر مسلح خون را در ادرار مشاهده میکند که البته برای بیماران ترسناک میباشد وبیمار سریع به اورژانس مراجعه میکند.

وجود خون در ادرار چه بصورت میکروسکوپی  و چه بصورت مشاهده معمولی با  چشم غیر مسلح بسیار مهم میباشد ونباید بی اهمیت تلقی شود.

هر چه میزان خونریزی بیشتر باشد شانس یافتن بیماری زمینه ای بیشتر میگردد.بگونه ای که معمولا در خونریزی واضح بیماری زمینه ای تشخیص داده میشود.

خونریزی ممکن است به یکباره بوده یا اینکه مکرر باشد. علل ایجاد کننده هماچوری از علل بی خطر مثل عفونتها تا علل خطرناکی مثل بیماریهای کلیوی یا سرطان ها متفاوت می باشد. بنابراین در صورت وجود چنین حالتی حتماً باید به پزشک مراجعه نمود

بعضی داروها، رنگهای خوراکی و سبزی ها منجر به رنگ قرمز ادرار یا تغییر در رنگ ادرار میگردند که به علت وجود خون در ادرار نمی باشد و به ان هماچوری کاذب می گویند.

وجود خون در ادرار خیلی معنی دارد، بدخیم بودن یا خیلی جدی بودن. از این رو در صورت دیدن خون در ادرار باید سریعا به پزشک مراجعه کرد. وجود خون در ادرار می‌تواند توسط زخم و یا پارگی (به دلیل انجام ورزش های سنگین و شدید) ایجاد گردد که اگر این حالت تا ۲۴ ساعت ادامه داشته باشد بهتر است که به پزشک مراجعه نمایید. همچنین وجود خون در ادرار می تواند به علت ، یا عوارض جانبی داروی رقیق کننده خون (مانند وارفارین) یا درمان با آسپیرین ایجاد شود.

هماچوری

این که در کدام مرحله ازعفونت ادرار فرد دچار هماچوری شود مهم می باشد. و تا حدی نشاندهنده منشاء بیماری زمینه ای است. هماچوری در ابتدای ادرار ناشی از درگیری پیشابراه باشد و هماچوری در انتهای ادرار ناشی از خونریزی از گردن مثانه و پروستات میباشد   و خونریزی که در تمام ادرار باشد منشا ان از مثانه و حالب و کلیه ها میباشد.

گاهی وجود علائم دیگر می تواند محل یا علت خونریزی را مشخص نماید

درد شکمی می تواند ناشی از التهاب کلیه یا حالب ها ثانویه به ضربات، عفونتها و سرطانها باشد
کاهش شدت ادرار، تأخیر در ادرار یا ادرار ناکامل ناشی از درگیری مجاری ادراری تحتانی مثلاً ثانویه به بزرگی خوش خیم پروستات یا سرطانها می باشد
وجود تب می تواند ناشی از عفونت کلیه ها یا حالب ها باشد.
درد پهلوها می تواند ناشی از ضربات یا سرطانهای کلیه ها باشد.
تکرر ادراری ، درد در ادرار یا تمایل شدید به ادرار کردن می تـواند ناشی از سرطان مثانه باشد.
پزشک جهت تشخیص باید از بیمار تاریخچه کامل گرفته و نکات زیر می تواند در تاریخچه مهم باشند. سابقه سیگار کشیدن یا مصرف الکل ، تماس با مواد سمی به مدت طولانی ، سابقه وجود سنگ کلیه، صدمات ، عفونتها ،استفاده از داروهای خاص در حال حاضر یا در گذشته، وجود بیماریهای اخیر و عادات مربوط به نحوه ادرار کردن
وجود سوابق خانوادگی می تواند نشاندهنده وجود اختلالات ارثی نظیر سنگ کلیه، کم خونی داسی شکل یا سایر بیماریهای ارثی مربوط به بروز هماچوری باشد
یک معاینه فیزیکی کامل با تمرکز بیشتر بر روی مجاری ادراری، شکم، لگن، ناحیه تناسلی و راست روده نیز باید انجام شود

منبع : پزشک مثانه تهران

دکتر محسن وریانی، متخصص ارولوژی
آدرس: تهران، میدان توحید، ابتدای ستارخان، نبش کوثر یک




Tagged with: