post_image

عوارض عفونت کلیه

عفونت مکرر و شدید کلیه ممکن است منجر به آسیب کلیه و بیماری مزمن کلیه شود. در بعضی موارد، عفونت کلیه می‌تواند وارد جریان خون شود و در فرد شرایط خطرناکی به نام سپسیس ایجاد کند. بنابراین تشخیص به موقع و درمان عفونت کلیه به طور کامل ضروری می‌باشد.
از عوارض دیگر عفونت کلیه تجمع چرک در کلیه و ایجاد آبسه کلیه می‌باشد.

تشخیص بیماری کلیه

درنگاه اول بیمار دچار رنال کولیک بیقرار است واز درد به خود می پیچید. تمایل بیمار به بیحرکت بودن باید شک به مشکلات اسکلتی عضلانی ویا پریتونیت را برانگیزد. از نظر علائم حیاتی نکته بسیار حائز اهمیت گرفتن درجه حرارت بدن بیمار است که در صورت وجود تب به همراه سنگ وانسداد یک اورژانس اورولوژی مطرح است. پس از معاینه قلـب وریه ها، معاینه شکم دارای اهمیت فوق العاده زیادی می باشد.
در معاینه شکم بایستی در مشاهده وجود هرگونه اسکار جراحی، برجستگی یا غیر قرینه بودن شکم مورد توجه قرار گیرد. سمع اپیگاستر از نظر وجود بروئی ناشی از مشکلات عروق کلیـــوی و وجود صداهــای روده ای باید مد نظر باشد. در لمس، نرم بودن شکم، وجود تندرنس وریباند تندرینس، لمس توده به ویژه در نقطه مک بورنی و سایر معاینات مربوط به بررسی پریتوان می بایست انجام گردند. در صورت وجود هرگونه تندرنس یا سایر علائم تحریک پریتوان جهت رد مسائل مهمی نظر آپاندیست یا پاتولوژیهای تخمدان ( که در قسمت تشخیص افتراقی ذکر شده اند ) مشاوره جراحی عمومی باید مد نظر باشد.

بیماریهایی نظیر آپاندیسیت، آبسه آپاندیکولار، ‌کیست های بزرگ تخمدان، پارگی کیست تخمدان، تورشن کیست تخمدان، حاملگی خارج رحمی، تورشن بیضه، پریتونیت، آمبولی مزانتر ، دیورتیکولیت، ولولوس، سنگها ومشکلات کیسه صفرا و کبد ، دردهای گوارشی با منشا معده و دئودنوم، پانکراتیت ، انسداد روده، هرنی اینگوینال، اپیدیدیم ارکیت، بیماریهای ایسکمیک قلب نظیر MI ، پریکاردیت، آمبولی ریه وسایر پاتولوژیهای مربوط به دیافراگم و پلور، مشکلات عروقی کلیه وآئورت نظیر دایسکشن، آمبولی، آنوریسم و… می بایست در تشخیص اقتراقی مد نظر قرار گیرند.

آزمایش ادرار برای تشخیص باکتری به وجود گلبولهای سفید، وجود کست (cast) انجام می‌شود. در صورتی که عفونت کلیه به درمان مقاومت نشان داد عکس‌های رادیولوژی و CT اسکن برای بررسی مشکلات کلیوی مثانه و حالب انجام می‌شود.

دیالیز کلیه

متاسفانه رعایت نکردن اصول تغذیه مناسب و عدم کنترل قند یا فشارخون یا توجه‌نکردن به علایم تغییر تعداد دفعات ادرار یا حجم ادرار و… به مرور زمان می‌تواند باعث نارسایی کلیه شود. نارسایی کلیه، مرحله نهایی بیماری کلیوی است و هنگامی اتفاق می‌افتد که کلیه‌ها دیگر قادر به انجام کاری که به عهده‌شان است، نیستند. این اتفاق موقعی می‌افتد که ۸۵ تا ۹۰ درصد بافت هردو کلیه از بین رفته باشد. در چنین وضعیتی باید دیالیز انجام شود. عملیات دیالیز جایگزینی برای بسیاری از وظایف و مسوولیت‌های طبیعی کلیه‌ است. این روش درمانی به فرد امکان می‌دهد با اینکه کلیه‌هایش به خوبی کار نمی‌کند، بتواند به حیات خود ادامه دهد. یادمان باشد که دیالیز باعث بهبود بیماری کلیوی نمی‌شود و فقط جایگزینی برای کلیه از دست رفته است.

نقش مهم تغذیه را هرگز نمی‌توان نادیده گرفت. بیماران دیالیزی در مصرف نمک و مایعات باید دقت کنند. مصرف غذاهای حاوی پتاسیم نظیر میوه‌ها، آجیل، شکلات، کمپوت و آبمیوه باید محدود شود. مصرف مکمل‌های ویتامینی و آهن کافی تحت نظارت و به دستور پزشک برای این افراد ضروری است. مصرف سیگار برای همه افراد مضر است اما در بیماران دیالیزی به دلیل احتمال بالای ابتلا به بیماری‌های قلبی – عروقی خطر بیشتری دارد و باید حتما ترک شود. بیماران دیالیزی در معرض سوءتغذیه هستند و بروز سوءتغذیه در این گروه از بیماران باعث کاهش طول عمر می‌شود. مصرف کالری در این بیماران باید در حد کافی باشد. مشاوره با متخصصان تغذیه برای این گروه از بیماران مفید است. دردیالیز صفاقی ازصفاق (پرده ای طبیعی که حفره شکم را میپوشاند) استفاده میشود. پرده سوراخهای کوچکی دارد و بعنوان صافی عمل میکند. مواد زائد و مایعات میتوانند از بدن دفع شوند.

مایع دیالیز، ازخلال لوله پلاستیکی نرم وکوچک به نام کاتتر دیالیز صفاقی به حفره صفاق جریان می یابد.

کاتتر با یک جراحی کوچک داخل شکم گذاشته میشود. حدود ۱۵ سانتی متر از این لوله خارج از شکم وزیر لباستان باقی می ماند و وسیله ای برای اتصال کیسه های مایع دیالیز فراهم می آورد.

در دیالیز صفاقی، فرایند دیالیز داخل شکم بیمار با استفاده از غشا طبیعی (صفاق) بعنوان غشا دیالیز انجام میگیرد. مویرگهای صفاق دارای تعداد زیادی منافذ کوچک است. خون از خلال عروق خونی به صفاق جریان یافته و از کنار منافذ عبور می کند بنابراین آب و مواد سمی به آسانی میتوانند از خلال منافذ عبور نمایند. به هنگام دیالیز حفره صفاق بعنوان مخزن مایع دیالیز مورد استفاده قرار می گیرد.

التهاب مزمن لگنچه و کلیه

 حملات مکرر عفونت کلیوى که طى چندین سال روى مى‌دهد مى‌توانند به‌تدریج منجر به بروز آثار نامطلوب و تخریب کلیه‌ها شوند. این عارضه اغلب با پس زدن ادرار همراه است که در آن عمل دریچه‌اى طبیعى حالب‌ها که باعث جلوگیرى از جریان رو به عقب ادرار از مثانه به کلیه‌ها مى‌شود، مختل مى‌گردد. در نهایت نارسائى کلیه و فشار خون بالا ممکن است ایجاد شود.

 التهاب گلومرول و کلیه (گلومرولونفریت)

التهاب گلومرول و کلیه عبارتى است که براى بیان بیمارى‌هاى گوناگون و متعددى که گلومرول‌ها (واحدهاى تصفیه‌کنندهٔ کوچک مولد ادرار) را مبتلا مى‌کنند، به‌کار مى‌رود. این عارضه اغلب در اثر اتصال پروتئین‌هاى خون به گلومرول‌ها ایجاد مى‌شود که باعث التهاب و ممانعت از عملکرد مناسب آنها مى‌گردد. اگر گلومرول‌ها به تعداد کافى مبتلا شوند، عملکرد کلى کلیه‌ها مختل مى‌شود و نارسائى کلیه و فشار خون بالا بروز مى‌کند. علائم بسته به شدت بیمارى متغیر است. در خفیف‌ترین شکل آن علامتى وجود ندارد. با پیشرفت بیمارى خستگى و احساس ناخوشى عمومى (بى‌حالی) بروز مى‌کند.

تشخیص التهاب گلومرول و کلیه معمولاً توسط آزمایش ادرار و نمونه‌بردارى از کلیه داده مى‌شود. براى نمونه‌بردارى یک سوزن داخل کلیه مى‌شود و تکه‌اى از بافت کلیه خارج مى‌گردد و توسط ریزبین (میکروسکوپ) معاینه مى‌شود تا علت خاص بیمارى تعیین شود.

غذا و بیماری کلیه

کاهش مصرف میوه و سبزیجات، دریافت بیش از حد پتاسیم، مصرف موادغذایی‌ای که باعث افزایش فشارخون می‌شود، استفاده بیش‌ازحد کود در فرآیند تهیه میوه و سبزیجات، مسمومیت‌های تغذیه‌ای و سموم مورد استفاده در دفع آفات، زمینه ابتلا به نارسایی کلیوی را فراهم می‌کند.
درواقع عدم پاکسازی کامل سموم مورداستفاده در دفع آفات گیاهی یا نگهداری موادغذایی مانند گندم باعث ابتلا به این بیماری می‌شود. سیر روند این بیماری به‌گونه‌ای است که با گذشت زمان بیماری نمایان می‌شود. نتایج تحقیقات نشان می‌دهد استفاده از ظروف آلومینیومی هم که باعث ترکیب آلومینیوم با موادغذایی داخل آن می‌شود در ابتلا به نارسایی کلیوی موثر است. مصرف خودسرانه داروها به خصوص مسکن و آنتی‌بیوتیک‌ها و برخی از داروها بدون نسخه پزشک در وهله اول به کبد و سپس به کلیه آسیب می‌رساند. توصیه می‌شود افراد مبتلا به فشارخون رژیمی کم‌نمک بگیرند و به اندازه کافی مایعات بنوشند. مصرف پروتئین را هم کاهش بدهند. دریافت موادغذایی پرپروتئین باعث افزایش کارکرد کلیه و تشدید بیماری می‌شود. از زیاده‌روی در مصرف گروه موادغذایی چرب و چربی‌ها و گوشت پرهیز کنند. بهتر است بدانید محافظت از کلیه در سلامت قلب هم موثر است. اگر دیابت دارید از کلیه‌هایتان مراقبت کنید و وزن خود را کاهش دهید. بیماران کلیوی باید از سبزی‌ها و میوه‌های کم‌پتاسیم مانند سیب، نارنگی، لیمو، گریپ‌فروت، گیلاس، توت‌فرنگی، هلو، آناناس، هندوانه، تمشک و زغال‌اخته استفاده کنند. موز، خرما، کیوی، گلابی، آلو، شلیل، زردآلو، طالبی و خربزه دارای پتاسیم بالا هستند. موز میوه‌ای است که قند و پتاسیم بالایی دارد و در بیماران مبتلا به دیابت و کلیوی منع مصرف دارد. کدو حلوایی هم جزو سبزی‌ها به حساب می‌آید که هم نشاسته بالا (مضر برای دیابتیک) و هم پتاسیم بالایی دارد (مضر برای کلیوی). خیار، کاهو، گل‌‌ کلم، پیاز، فلفل، کدو، بادمجان و شلغم جزو سبزی‌های مطمئن هستند.

منبع : متخصص ارولوژی تهران

 

دکتر محسن وریانی، متخصص ارولوژی
آدرس: تهران، میدان توحید، ابتدای ستارخان، نبش کوثر یک




Tagged with: