post_image


غدد فوق کلیوی یا آدرنال، دو غده مثلثی شکل هستند که در بالای کلیه ها قرار گرفته اند. غدد فوق کلیوی هورمون های مهمی تولید می کنند. اما اگر به هر دلیلی پزشک تشخیص دهد که این غدد برای حفظ سلامت فرد باید برداشته شوند، بدن فرد می تواند این وضعیت را تحمل کند.


غدد فوق کلیوی غدد کوچکی هستند و وزن هر غده حدود ۵ گرم است.

غدد فوق کلیوی دارای دو بخش قشری و مرکزی می باشند. بخش مرکزی غده فوق کلیوی، هورمون هایی مانند آدرنالین و نورآدرنالین را به جریان خون ترشح می کند.

بخش قشری غدد فوق کلیوی در تولید و ترشح هورمون هایی نقش دارد که مسئول کنترل چگونگی استفاده از چربی ها، کربوهیدارات ها و پروتئین ها می باشد.

قشر فوق کلیه مسئول تولید هورمون تستوسترون می باشد. همچنین هورمون های این بخش از غدد فوق کلیوی در کنترل فشار خون و سطح پتاسیم و نمک خون نقش ایفا می کنند.

غدد فوق کلیوی هورمون های مهمی تولید می کنند. اما اگر به هر دلیلی پزشک تشخیص دهد که این غدد برای حفظ سلامت فرد باید برداشته شوند، بدن فرد می تواند این وضعیت را تحمل کند.

نام عمل جراحی که طی آن غده فوق کلیه از بدن خارج می شود، آدرنالکتومی نامیده می شود. طی این عمل جراحی، یک و یا هر دو غده کلیه برداشته می شوند (بنا به صلاحدید پزشک)

یکی از بیماری هایی که طی آن، فرد باید یک و یا هر دو غده فوق کلیه خود را درآورد، سرطان غده فوق کلیه (رشد تومور در غده فوق کلیه) می باشد که خوشبختانه این نوع سرطان شایع نیست.

لازم به ذکر است که اگر یکی از غدد فوق کلیوی دچار تومور شود و دیگری سالم بماند، فرد می تواند بدون نیاز به هورمون درمانی (برای جایگزین کردن هورمون های غده فوق کلیه خارج شده) پس از جراحی به زندگی خود ادامه دهد و غده سالم می تواند وظیفه غده خارج شده را انجام دهد.

اما اگر هر دو غده دچار سرطان شدند و پزشک هر دو غده فوق کلیوی را از بدن خارج کرد، فرد نیاز به هورمون درمانی دارد و باید طبق تجویز پزشک، از داروهای هورمونی استفاده کند.

اگر فردی به علت رشد تومور در غدد فوق کلیوی خود مجبور به درآوردن کامل آنها شود، باید تحت شیمی درمانی و پرتو درمانی قرار بگیرد، زیرا در صورت درگیری کامل غدد فوق کلیه، احتمال گسترش سرطان به مناطق اطراف غدد فوق کلیه هم وجود دارد.

علاوه بر آمادگی بیمار برای پرتودرمانی و شیمی درمانی، باید از داروهای هورمونی نیز استفاده کند، زیرا در صورت عدم مصرف این داروها، دچار بیماری هایی نظیر دیابت، چاقی و فشار خون بالا می شود که به علت عدم استفاده از هورمون درمانی پس از برداشتن غده فوق کلیه ایجاد می شوند.

 در انتها باید گفت که اگرچه سرطان غدد فوق کلیوی بسیار نادر است، اما آمارها نشان می دهند که حتی اگر بیماران تحت درمان هم قرار بگیرند، به دلیل ابتلا به مشکلات زیادی فوت می کنند و بیشتر از ۵ سال زنده نمی مانند. بنابراین باید علایم این بیماری را بشناسیم و به محض مشاهده آنها، به پزشک مراجعه کنیم.

منبع : تبیان

دکتر محسن وریانی، متخصص ارولوژی
آدرس: تهران، میدان توحید، ابتدای ستارخان، نبش کوثر یک