post_image

ستون فقرات نقش مرکزی در اختلال مثانه در ام اس ایفا میکند وقتی ام اس میلین را از بین میبرد پیام های بین مغز و آن بخش از ستون فقرات که کار کنترل مثانه را بعهده دارد مخدوش میشود که نتیجه آن مشکلات مثانه است.
نواحی سیستم مرکزی اعصاب که کار کنترل سیستم ادرار را بعهده دارد در بخش پایین ستون فقرات قرار دارد. پیامها بین مغز و سیستم ادرار در طول اعصابی که در ساختار ستون فقرات وجود دارند منتقل میشود. در یک سیستم ادرار با عملکرد عادی مغز پیامی را دریافت میکند که مثانه پر است زمانی که وضعیت اجتماعی مناسب باشد مغز به این حس بوسیله ارسال پیام متقابل به ستون فقرات قسمتی که کار کنترل مثانه را عهده دار است پاسخ میدهد پیام به عضله های دیوار مثانه (detrusor ) میگوید منبسط شوند که بلافاصله در خروجی ادرار بنام sphincter اینکار انجام میشود این همکاری بین مغز و عضله باعث تخلیه ادرار میشود.
همانطور که گفته شد ستون فقرات نقش اساسی در برقراری ارتباط بین مغز و سیستم ادرار دارد.
عمدتا دو نوع اختلال در عملکرد سیستم ادرار در بیماران ام اس وجود دارد یکی عدم توانایی نگهداری ادرار و دیگری تخلیه نشدن ادرار. مشخص نیست چرا برخی از بیماران به یک نوع و دیگر بیماران به نوع دیگر اختلال در ادرار دچار میشوند حتی برخی از بیماران به ترکیبی از دو نوع اختلال یاد شده دچار میشوند.
اشکال در تخلیه ادرار زمانی رخ میدهد که یک انقطاع (قطع شدگی) درمسیر انتقال پیام مغز رخ میدهد که منجر به بی اختیاری در انقباض عضله دیوار مثانه میشود که به آن فعالیت بیش از حد مثانه گفته میشود که در اثر آن بیمار مدام حس میکند به دستشویی رفتن نیاز دارد در صورتیکه این وضعیت شدید باشد بیمار ممکن است دچار بی اختیاری ادرار – نشت ادرار بدون اینکه اراده ای در انقباظ عضله های detrusor ها برای کنترل ادرار داشته باشد میشود.

مشکل دیگر اختلال در سیستم ادرار مربوط به تخلیه کم یا ناکامل مثانه است. در این حالت بجای هم آهنگی در کار بین عضله های مهم مثانه – sphincter (خروجی مثانه) وقتی که detrusor (دیواره مثانه ) منبسط میشود آزاد نمیشود بنابر این ادار به سختی جریان پیدا میکند و باعث عدم تخلیه کامل مثانه میشود. ادرار باقی مانده در مثانه را “حجم مانده” می نامند که میتواند باعث تحریک انقباض بیشتر مثانه شود. بیماران ام اس که به این نوع مشکل مثانه دچار هستند از این شکایت میکنند که ادرارشان بطور کامل تخلیه نمی شود برخی هم چیزی حس نمی کنند ولی ادرار در مثانه اشان باقی مانده است. “حجم ادرار مانده” با انجام یک آزمایش ساده میتواند مورد تائید قرار گیرد. انجام این آزمایش از آنجایی مهم است که ادرار باقی مانده میتواند منجر به ایجاد عفونت و درنتیجه گرفتاریهای بیشتر مثل بدتر شدن تکرر و اضطرار در بیماران شود.
بررسی کامل وضعیت مثانه بیمار بوسیله پزشک مجرب و همکاری بیمار مبتلا به ام اس میتواند کلید موفقیت در غلبه بر این مشکل باشد.

منبع: وبلاگ پزشکی

دکتر محسن وریانی، متخصص ارولوژی
آدرس: تهران، میدان توحید، ابتدای ستارخان، نبش کوثر یک