نشانه های بیماری کلیوی چیست؟

افراد در مراحل اولیه ابتلا به بیماری کلیوی به هیچ وجه احساس مریضی نمی کنند، ولی با وخیم تر شدن بیماری، بیش از همیشه ادرار می کنند. ممکن است احساس خستگی کنند. شاید اشتهای خود را از دست بدهند و دچار استفراغ و درد و ورم شکم شوند. دست و پاهای شان امکان ورم یا بی حسی دارد. ممکن است احساس خواب آلودگی کنند، یا تمرکز حواس برای شان مشکل شود. بیماران کلیوی پوست شان تیره شده و دچار گرفتگی عضلات می شوند.

با بیماری کلیوی چه باید کرد؟

متاسفانه بیماری کلیوی مزمن اغلب قابل درمان نیست، اما اگر فرد در مراحل ابتدایی بیماری کلیوی باشد، شاید بتواند با عمل به توصیه های زیر کاری کند که کلیه هایش برای مدت بیشتری دوام بیاورند:

* اگر فردی مبتلا به دیابت است، باید به دقت مراقب قند خون خود باشد و آن را پایین نگه دارد.

* از مصرف قرص های آرام بخش که می توانند بیماری کلیوی را بدتر کنند، پرهیز کند.

* افرادی که دچار نارسایی کلیوی هستند، باید فشار خون خود را مرتبا چک کنند.

* افراد دچار نارسایی کلیوی باید بدانند که بخشی از رژیم غذایی معمولی آن ها ممکن است به از کار افتادگی کلیه ها سرعت ببخشد که شامل موارد زیر است:

- پروتئین برای بدن لازم است، زیرا به بدن کمک می کند تا ماهیچه ها را ترمیم کند و با بیماری بجنگد. همان طور که گفته شد، کلیه های سالم مواد زاید را از خون می گیرند، به جز پروتئین. حال آن که کلیه های بیمار ممکن است در جداسازی پروتئین از مواد زاید خون دچار مشکل شوند، بنابراین برخی پزشکان از بیماران خود می خواهند مقدار پروتئینی را که می خورند، کم کنند تا بدین وسیله کلیه ها کمتر کار کنند.

- مشکل دیگری که ممکن است با از کار افتادگی کلیوی مرتبط باشد، مصرف زیاد کلسترول است که از رژیم های غذایی پرچرب ناشی می شود. کلسترول اضافی می تواند در دیواره ی رگ ها انباشته شود و گردش خون در آن ها را دشوارتر کند و منجر به بروز سکته قلبی شود.

- سیگار کشیدن، نه تنها خطر بیماری کلیوی را افزایش می دهد، بلکه به مرگ های ناشی از سکته قلبی افراد مبتلا به بیماری کلیوی مزمن، می افزاید.

- سدیم (نمک) ممکن است فشار خون فرد را بالا ببرد، بنابراین غذاهایی مانند غذاهای کنسروی  و آماده که دارای مقدار زیادی سدیم هستند، باید به مقدار کم مصرف شوند.

- پتاسیم ماده ای معدنی است که به طور طبیعی در اکثر میوه ها و سبزیجات یافت می شود. کلیه های سالم پتاسیم خون را اندازه گیری و اضافی آن را دفع می کنند، در حالی که کلیه های بیمار ممکن است نتوانند این کار را بکنند و فرد را به تپش قلب مبتلا کنند.

- کم خونی وضعیتی است که در آن خون فاقد گلبول های قرمز کافی است. این گلبول ها از آن جا که حامل اکسیژن در سر تا سر بدن هستند، مهم می باشند. اگر فردی مبتلا به کم خونی باشد، احساس خستگی می کند و رنگ پریده است. کلیه های سالم هورمون اریتروپویتین را ترشح می کنند که در ساخت گلبول های قرمز خون نقش دارد. کلیه های بیمار ممکن است نتوانند این هورمون را به اندازه کافی ترشح کنند که در این صورت نیاز به تزریق نوع انسانی آن است.

اگر کلیه ها از کار بیفتد چه می شود؟

از کار افتادگی کامل کلیه ها، گاهی اوقات “بیماری کلیوی وخیم” نامیده می شود. اگر کلیه ها به طور کامل از کار بیفتند، بدن پر از آب و مواد اضافی و در اصطلاح “اومیا” می شود، دست ها و پاها ورم می کنند، احساس ضعف و خستگی به فرد دست می دهد و همه به این دلیل است که بدن برای درست کار کردن به خون تمیز و تصفیه شده نیاز دارد.

نقطه پایانی
با پیشرفت بیماری کلیوی، دو راه برای بیماران وجود دارد:

دیالیز و پیوند کلیه.

در واقع پیوند کلیه، آخرین امید بیماران کلیوی است. کلیه پیوندی ممکن است از سوی فردی ناشناس که دچار مرگ مغزی شده، یا فردی زنده اهدا شود. کلیه ای که پیوند زده می شود، باید با بدن بیمار سازگار باشد تا دستگاه ایمنی بدنش کمتر آن را پس بزند.

جالب این که سیستم ایمنی بدن فرد بیمار، با حمله به هر آن چه که به عنوان عضو طبیعی بدن، برایش شناخته نشده است، از بیمار مراقبت می کند. بنابراین سیستم ایمنی بدن فرد، به کلیه ای که بسیار”غریبه” به نظر می رسد، حمله می کند و فرد پذیرنده کلیه مجبور است داروهای خاصی را مصرف می کند تا از پس زدن کلیه به وسیله سیستم ایمنی بدنش جلوگیری کند.

“مراقب باشیم تا با تشخیص زود هنگام بیماری کلیوی، مرحله پایانی درمان را هر چه بیشتر به عقب برانیم”

منبع: تبیان

دکتر محسن وریانی، متخصص ارولوژی
آدرس: تهران، میدان توحید، ابتدای ستارخان، نبش کوثر یک