post_image

نشانه های بیماری کلیه

تورم اطراف چشم ها به خصوص در هنگام صبح و در مراحل پیشرفته ترف تورم تمام بدن به ویژه ساق ها، کف آلود بودن ادرار، اضافه وزن غیرارادی(ناشی از تجمع مایع در بدن)،بی اشتهایی، تهوع و استفراغ، احساس کسالت عمومی، خستگی، سردرد، سکسکه ی مکرر، خارش عمومی بدن.* نخستین یافته آزمایشگاهی، وجود آلبومین(نوعی پروتئین) در ادرار استکه ممکن است ۵ تا ۱۰ سال قبل از ایجاد سایر نشانه ها مشخص شود و«میکروآلبومینوری» نام دارد.

با پیشرفت نفروپاتی دیابتی، تعداد بیتشری از گلومرول ها در اثر گلومرولواسکلروز گرهی از بین می روند و در این زمان می توان مقادیر زیاد آلبومین دفع شده در ادرار را با ازمایش ادرار معمولی مشخص نمود.

در این مرحله، نمونه برداری(بیوپسی) کلیه به وضوح وجود بیماری را نشان می دهد. در آزمایش ادرار، گلوکز نیز ممکن است دیده شود(به خصوص در صورت کنترل نبودن قندخون). کراتینین سرم و نیتروژن اوره خون(BUN) ممکن است در اثر پیشرفت اسیب کلیوی افزایش یابند.* درمان نفروپاتی دیابتی عبارت است از کاهش سرعت پیشرفت آسیب کلیوی و کنترل عوارض مرتبط با ان. درمان اصلی پس از اثبات وجود پروتئینوری، استفاده از داروهای بازدارنده آنزیم مبدل آنژیوتانسین(ACEI) است که معمولاً مقدار پروتئینوری را کاهش می دهد و سرعت پیشرفت نفروپاتی راکمتر می کند. سطوح قند خون بیمار را باید به طور دقیق کنترل نمود.

از این طریق، پیشرفت بیماری به ویژه در مراحل بسیار زودرس آن(مرحله میکروآلبومینوری) آهسته تر می شود. داروهای کنترل قندخون عبارتند از داروهای خوراکی کاهش دهنده ی گلوکز خون و انسولین. تعدیل رژیم غذایی به کنترل قند و پروتئین خون کمک می کند. دیالیز یا پیوند کلیه در موارد وجود بیماری مرحله ی انتهایی کلیه ضرورت دارد. در دیابت نوع یک می توان از پیوند توام کلیه و لوزالمعده استفاده کرد.

بیماری حاد کلیه

تنها راه ترمیم این نقص عمده در رویارویی با آسیب حاد کلیه
در مقام معضل جدی در عرصه جهانی بهداشت و درمان، آگاهی بخشی جهانی در دو سطح عام و تخصصی است.

سطح عام برای عموم مردم و سطح تخصصی برای شاغلان عرصه درمان. از آنجا که این امر مستلزم عزم و اقدام فعالانه جهانی است، جامعه بین المللی نفرولوژی(ISN) و نیز فدراسیون بین المللی بنیادهای کلیه (IFKF) که با هم کمیته راهبری روز جهانی کلیه را تشکیل می دهند، تصمیم گرفته اند این روز را در سال جاری میلادی به مبارزه با این طیف بیماری ها اختصاص دهند. شعار آنان برای این روز عبارت است: کلیه برای زندگی: «نه» به آسیب حاد کلیه! آنها به این طریق امیدوارند موجی در جهان ایجاد کنند که آگاهی درباره AKI را افزایش دهد و سبب سیاستگذاری ها و برنامه ریزی های جدی و موثر در این زمینه شود تا در نهایت به بهبود پیشگیری و درمان این بیماری اساسی در سراسر جهان بینجامد.

برخلاف کشورهای در حال توسعه، در کشورهای توسعه یافته آسیب های حاد کلیوی اغلب در بیمارستان ها مشاهده می شود.

آمارهای رسمی در ایالات متحده نشان می دهد چیزی حدود ۵تا ۲۰ درصد بیمارانی که درشرایط بحرانی به سر می برند (بیماران بستری در ICU) طی دوره بیماری خود گرفتار آسیب های حاد کلیوی می شوند.

نکته اساسی در چنین شرایطی آن است که بروز این آسیب ها اثرات منفی و خطرناک حیاتی بر بیمار خواهد گذاشت.

بعـــلاوه مطابــــق بــررسی های صورت گرفته در انگلستان، آسیب های حاد کلیوی، عوارضی عمومی است که حدود یک پنجم بیماران بستری در بیمارستان های این کشور را درگیر می سازد.

علاوه بر آن در این کشور مشخص شده است که ارتباط معنی داری میان بروز این آسیب ها و درآمد پایین مالی وجود دارد.

همین بررسی ها پرده از واقعیت وحشتناکی برمی دارد: میزان مرگ و میر ناشی از این آسیب ها طی ۴۰ سال گذشته کاهش نیافته و گزارش های رسمی در این زمینه حاکی است که سال ۲۰۰۹ استاندارد مراقبت های پزشکی و بیمارستانی در ۵۰ درصد این آسیب ها ناکافی بوده و متاسفانه منجر به مرگ شده است.کمک می کند

علایم نارسایی حاد کلیه

سایر علایم نارسایی حاد کلیه عبارتند از:تهوع و استفراغ، خواب آلودگی، سردرد، کمردرد، دردپشت.*

علل نارسایی حاد کلیه

علل نارسایی حاد کلیه عبارتند از:* کاهش حجم خون(مثلاً در اثر شوک یا کم ابی بدن یا مصرف بیش از حد داروهای مُدِر)؛ نارسایی کبد( که موجب اختلال خون رسانی به کلیه می شود)؛مشکلات عروقی؛ عفونت های شدید و التهاب سیستمیک ناشی از عفونت.**سموم یا داروها( از جمله داروهای ضدالتهاب استروییدی مانند ایپوبروفن، آنتی بیوتیک های آمینوگلیکوزیدی مثل جنتامایسین، ماده حاجب یددار رادیو گرافی، لیتیوم، فسفات سدیم مورد استفاده در کولونوسکوپی)؛ آزاد شدن میوگلوبین در اثر تجزیه بافت عضلانی، همولیز(تجزیه گلبول های قرمز خون، مثلاً در بیماری سلول داسی شکل یا بیماری لوپوس)؛ بیمای میلوم متعدد؛ گلومرونفریت حاد ناشی از علل مختلف.**مصرف داروهایی که با تخلیه طبیعی مثانه تداخل می کنند؛ بزرگی خوش خیم پروستات یا سرطانروستا؛ سنگ های کلیه؛ بیماری های بدخیم شکم ( مثلسرطان تخمدان و سرطان کولورکتال)؛ مسدود شدن کاتتر(سوند) ادراری.

تشخیص نارسایی حاد کلیه

تشخیص نارسایی حاد کلیهبا بالا بودن قابل ملاحظه ای کراتینین یا نیتروژن اوره خون(BUN)به ویژه در صورت کاهش حجم ادرارداده می شود. در صورت معلوم نبودن تشخیص، از تعدادی آزمایش های خونی و ازمایش ادرار، استفاده می شود. انجام سونوگرافی مجاری ادراری برای رد وجود انسداد ضروری است. تشخیص قطعی بیماری و تعیین پیش اگهی آن با استفاده از بیوپسی کلیه صورت می گیرد.

درمان نارسایی حاد کلیه

درمان نارسایی حاد کلیه معمولاً در بخش مراقبت های ویژه(آی .سی .یو) انجام می شود. طبیعی نمودنفشارخون و برون ده قلبی، کلید اصلی درمان است. چنانچه نارسایی حاد کلیه به طور سریع و مناسب درمان شود، قابل برگشت است. اسیدوز متابولیک و ازدیاد پتاسیم خون باید تحت درمان قرار بگیرند. استفاده از داروهای مهارکنندهACE (مثل بِنزاپریل) می تواند در نارسایی پیشرفته کلیه از عملکرد کلیه ها محافظت نماید. نکته* عدم بهبود علی رغم برقراری صحیح مایعات بدن، وجود اسیدوزمتابولیک و ازدیاد پتاسیم خون مقاوم به درمان، استفاده از درمان هایی مانند دیالیز یا تصفیه خون را الزامی می سازد.

در تعدادی از بیماران، هرگز عملکرد کلیه ها به طور کامل بهبود نمی یابد که در این موارد مرحله ی انتهایی نارسایی کلیه روی داده است و باید تا پایان عمر از دیالیز استفاده نمود و یا باید از پیوند کلیه استفاده شود.

منبع : متخصص کلیه   تهران

دکتر محسن وریانی، متخصص ارولوژی
آدرس: تهران، میدان توحید، ابتدای ستارخان، نبش کوثر یک