هیدروسل (آب آوردن بیضه)

تجمع مایع در اطراف بیضه را که توسط یکی از پوشش های بیضه ترشح می شود، هیدروسل نامیده می شود. هیدروسل معمولا بدون درد است. اگر قوام توده سفت باشد باید مشکوک به سرطان بیضه شد و بلافاصله به پزشک مراجعه کرد.

هیدروسل عبارت از تجمع مایع در اطراف بیضه می باشد که توسط یکی از پوشش های بیضه ترشح می شود. هیدروسل در اکثر موارد یک بیماری بدون خطر بوده و مشکلی برای بیمار ایجاد نمی کند ولی در ۱۰ درصد موارد علت ایجاد کننده آن یک بیماری خطیر مثل سرطان بیضه است. هیدروسل معمولا یک طرفه است ولی گاهی نیز دو طرفه می باشد.

بیضه دارای یک پوشش بسیار نازک سروزی است که به طور مداوم یک مقدار مایع ترشح می کند تا سطح بیضه ها نرم باقی بمانند. این مایعی که ترشح می شود از طریق وریدها از بیضه خارج می گردد. حال اگر تعادل در میزان مایع ترشح شده و خارج شده از بیضه بهم بخورد، زیادی آن در اطراف بیضه تجمع پیدا کرده و سبب هیدروسل می شود. این مایع رفته رفته زیاد می شود، طوری که گاهی کیسه بیضه در افرادی که از مراجعه به پزشک خجالت می کشند، حجم بسیار بزرگی پیدا می کند.

در افرادی که دارای هیدروسل هستند، در لمس، قوام بیضه مثل بادکنک است. هیدروسل معمولا بدون درد است و اگر خیلی بزرگ شود در فعالیت روزانه بیمار مداخله می کند. اگر در لمس قوام توده سفت باشد باید مشکوک به سرطان بیضه شد و بلافاصله به پزشک مراجعه کرد.

هیدروسل و ناباروری

سوالی که اغلب افراد در صورت ابتلا به هیدروسل از پزشک خود می‌پرسند این است که آیا هیدروسل باعث ناباروری می‌شود؟ هیدروسل به خودی خود عامل ناباروری نیست اما ممکن است همراه با عوامل زمینه‌ای در بیضه مثل عفونت یا توده باشد که این عوامل، تولید یا عملکرد اسپرم‌ها را دچار اختلال می‌کنند، هیدروسل را با هیدروسل اشتباه نگیرید، هیدروسل باعث ناباروری می‌شود که البته هنوز علت آن معلوم نیست. وریدهای بیضه، خون را در شریان بیضه سرد می‌کنند و به این ترتیب به حفظ درجه حرارت مناسب برای تولید مناسب اسپرم کمک می‌کنند. هیدروسل با مسدود کردن جریان عادی خون، ممکن است باعث شود درجه حرارت بیضه‌ها بیش از حد بالا رود و به این ترتیب بر تولید اسپرم و حرکت آن اثر بگذارد.

به همه آقایان توصیه می‌شود در صورت بروز هرگونه مشکل در ناحیه تناسلی و ادراری، به سرعت به پزشک اورولوژی مراجعه کنند تا درمان‌های لازم در موعد مقرر برایشان انجام شود. متاسفانه بسیاری از آقایان هنگام بروز مشکلات مردانه خجالت می‌کشند به پزشک مراجعه کنند و به همین دلیل روند درمان را به تعویق می‌اندازند و این موضوع گاهی به قیمت گزافی تمام می‌شود.

علت واریکوسل

داخل سیاهرگ‌های بدن دریچه‌هایی وجود دارد که از برگشت خون به عقب جلوگیری می‌کنند. حال اگر این دریچه‌ها آسیب ببینند، خون به‌راحتی به عقب برمی‌گردد و باعث اتساع سیاهرگ‌ها می‌شود و در بدن رگ‌های کوچک به رگ‌های بزرگ می‌ریزند. حال اگر انسدادی در رگ بزرگ وجود داشته باشد، خون در رگ‌های کوچکی که به آن می‌ریزند، پس زده و باعث گشاد شدن رگ‌های کوچک می‌شود. سیاهرگ بیضه سمت چپ، سرانجام به سیاهرگ کلیه چپ می‌ریزد. اگر مرد بالای ۴۰ سال ناگهان دچار واریکوسل بیضه چپ شود، یک دلیل آن این است که سرطان کلیه باعث مسدودشدن سیاهرگ کلیه و پس زدن خون در سیاهرگ بیضه همان‌طرف شده است.

بیماریواریکوسل یا واریسی شدن عروق بیضه در ۱۰درصد مردان بالغ مشاهده میگردد وشایعترین عامل ناباروری مردان می باشد و تنها درمان قطعی آن جراحیمیباشد. نوع شدید یا درجه ۳ آن معافیت دائمی پزشکی از خدمت سربازی خواهدداشت.

انواع واریکوسل ازنظر شدت بیماری

بیماری واریکوسل ازنظر شدت به ۳ درجه تقسیم بندی می گردد. در نوع درجه ۱اتساع عروق فقط حین فشار شکمی در لمس توسط پزشک قابل لمس، و تشخیص می باشد. در نوع درجه ۲ با فشار شکمی، اتساع عروق، قابل مشاهده می گردد. و در نوعدرجه ۳ حتی بدون فشار شکمی، اتساع عروق، درحالت ایستاده قابل مشاهده میباشد. لازم به ذکر است نوع درجه ۳ آن ازنظر قانون خدمت سربازی در ایرانمعافیت دائم و انواع درجه ۱ و ۲ معافیت از رزم خواهد داشت

درمان واریکوسل

درد ناشی از واریکوسل را معمولاً با مسکن های معمولی مثل استامینوفن تسکین می دهند. ممکم است عمل جراحی برای بستن سیاهرگ متورم لازم شود. پوشیدن لباس های زیر سفت تر یا لباس محافظ مخصوص ورزشی در پیشگیری از آن موثر است.

میکروسرجری واریکوسلکتومی

در روش میکروسرجری با توجه به استفاده از میکروسکوپ حین جراحی و بزرگنمایی جراح، قادر است با دقت بیشتر وریدها را از شریان ( سرخرگ ) و عروق لنفاتیک ( عروق برنده آب ) جدا کند و فقط وریدها را مسدود نماید.

همچنین وریدهای با سایز کوچک را که استعداد واریسی شدن در آینده دارد و منشاء عود واریکوسل درآینده خواهد بود. در روش جراحی معمولی قابل تشخیص نمی‌باشد درحالیکه در روش میکرسرجری بدلیل بزرگنمایی ۶-۴ برابر توسط میکروسکوپ، جراح قادر است این وریدهای کوچک را نیز مشاهده کند و از عروق لنفاتیک و شریان مجزا نماید و مسدود کند.

در نتیجه شانس عود واریکوسل در این روش بسیار کمتر و حدود نیم درصد ( یعنی موفقیت ۵/۹۹ درصد ) می‌باشد همچنین بدلیل قابلیت بهتر در تمایز شریان و لنفاتیک و حفظ آنها احتمال آتروفی بیضه بدنبال جراح و یا ایجاد هیدروسل ( آب آوردگی بیضه ) بسیار نادر می‌باشد.

درمان دارویی واریکوسل 

درمان واریکوسل فقط اقدامات مداخله گرانه(درمان غیرخوراکی یا دریافت دارو از طریق تزریق)است. ساده ترین روش، تزریق مواد ایجاد کننده ی انسداد عروق از طریق پوست به داخل وریدهای بیضه ی فرد مبتلاست که این روش درصد موفقیت کمتر و عارضه ی درد مزمن بیشتری دارد.

منبع : پزشک واریکوسل تهران

دکتر محسن وریانی، متخصص ارولوژی
آدرس: تهران، میدان توحید، ابتدای ستارخان، نبش کوثر یک




Tagged with: