اندازه سنگ های مثانه

اندازه سنگ های مثانه ، غالباً ۲ تا ۲۰ میلی متر قطر دارند ولی سنگ های بزرگتر از این اندازه هم دیده شده است.

آقایان ۳ برابر بیشتر از خانم ها مبتلا به سنگ مثانه می شوند و این سنگها در افراد بالای ۴۵ سال شایع تر هستند.

علت سنگ های مثانه

باقی ماندن ادرار در مثانه در اثر عدم تخلیه ی کامل مثانه( مثلاً به دلیل وجود عفونت یا تومور مثانه) مجب افزایش احتمال تولید سنگ مثانه می شود. بعضی از بیماری ها (مثل نقرس) نیز موجب افزایش مواد زاید ادرار و در نتیجه، بیشتر شدن احتمال سنگ مثانه می شوند.

علایم سنگ های مثانه

سنگ های کوچک مثانه ممکن است با علایم و نشانه ای همراه نباشند. با بزرگتر شدن سنگف مخاط دیواره مثانه تحریک می شود و در نتیجه، درد و سوزش ادرار، تکرر و فوریت ادرار و خونی شدن ادرار بروز می کنند.

چنانچه سنگ، دهانه خروجی مثانه را مسدود کند، احتباس ادراری یا لاتهاب مثانه(سیستیت) ایجاد می شود.

تشخیص سنگ مثانه

تشخیص سنگ مثانه با آزمایش ادرار، رادیوگرافی ساده شکم یا اوروگرافی داخل وریدی(IVP یا به اصطلاح، عکس رنگی کلیه) داده می شود.

درمان سنگ مثانه

درمان سنگ مثانه عبارت است از خردکردن سنگ به طور مکانیکی یا با استفاده از امواج ماوراء صوت در هنگام سیستوسکوپی، در صورت بزرگ بودن سنگ ممکن است عمل جراحی ضرورت یابد.

عود سنگ مثانه

بسیاری از سنگ های مثانه(حدود ۶۰ درصد)دوباره طی چندسال بعد عود می کنند.

وجود خون در ادرار

وجود خون در ادرار(ادرار خونی، خون شاشی، هماچوریhematuria ) در اثر بسیاری از اختلالات ایجاد می شود.* در هماچوری میکروسکوپیک، ادرار در مشاهده با چشم غیرمسلح، طبیعی به نظر می رسد ولی آزمایش ادرار به وسیله میکروسکوپ تعداد زیادی گلبول قرمز را نشان می دهد. وجود ۲ تا ۵ گلبول قرمز در هر میدان میکروسکوپی با درشت نمایی بالا، هماچوری تلقی می شود.* در هماچوری ماکروسکوپیک(آشکار) رنگادرار قرمز یا به شکل کولا یا چای می شود.

علل وجود خون در ادرار

اکثر علل خونی شدن ادرار خطرناک نیستند. به عنوان مثال، ورزش ممکن است موجب هماچوری شودکه خود به خود طی ۲۴ ساعت برطرف خواهدشد. در بسیاری موارد، بدون وجود هیچ نوع مشکلی هماچوری مشاهده می شود ولی از آنجا که گاهی هماچوری نشان دهنده ی وجود تومور یا بیماریهای جدی و خطرناک دیگر است باید به وسیله ی پزشک مورد بررسی قرار گیرد.

تشخیص وجود خون در ادرار

برای تشخیص علت وجود خون در ادرار یا رد بعضی علل خاص باید آزمایش کامل ادرار، آزمایش های خونی، پیلوگرافی داخل وریدی(IVP یا به اصطلاح عکس رنگی کلیه) و سیستوسکوپی انجام شوند. در آزمایش ادرار ممکن است علاوه بر گلبول های قرمز، گلبول های سفید( نشان دهنده عفونت) یاکَست ها(casts ؛ گروه هایی از سلول های چسبیده به هم که به شکل لوله های ظریف کلیوی در آمده اند) دیده شوند.

همچنین ممکن است در آزمایش ادرار، مقدار بیش از حد پروتئین یافت شود که نشان دهنده بیماری کلیوی است. پیلوگرافی داخل وریدی(IVP ) می تواند تومور دستگاه ادراری، سنگ کلیه یا مثانه، بزرگی پروستات یا سایر علل انسداد مسیر ادرار را نشان دهد. سیستوسکوپی بهتر ازIVPتومور یا سنگ کلیه را نشان می دهد.

درمان هماچوری

برای درمان هماچوری، باید بیماری ایجادکننده آن را درمان نمود. در صورت عدم وجود علت جدی برای هماچوری، درمان خاصی لازم نیست.

منبع : کتاب راهنمای پزشکی خانواده- بیماری های کلیه و مجاری ادرار ،متخصص ارولوژی تهران

دکتر محسن وریانی، متخصص ارولوژی
آدرس: تهران، میدان توحید، ابتدای ستارخان، نبش کوثر یک