post_image

تشخیص کلیه سنگ ساز

۱ـ تجزیه شیمیایی سنگ

اگر از بیمار سنگی در دسترس نباشد باید آن را از نظر شیمیایی موردبررسی قرار داد. به این ترتیب می توان به ساختار سنگ پی برد. آگاهی از ترکیباتی که در ساختمان سنگ وجود دارد، پزشک را در ارایه توصیه های به جا یاری می کند.

۲ـ بررسی ادرار بیمار

ادرار بیمار از جنبه های گوناگون باید مورد بررسی قرار گیرد. آزمایش کامل ادرار به همراه کشت آن باید حتماً انجام شود. درآزمایش ادرار معمولاً خون وجود دارد. به علاوه تعداد سلول های سفید نیز در آن افزایش می یابد. توجه داشته باشید که نبود خون در ادرار احتمال وجود سنگ را رد نمی کند. زیرا بعضاً درمورد سنگهایی که کاملاً انسدادی هستند اساساً امکان حضور خون در ادرار به وجود نمی آید.
اگر عفونت همزمانی وجود داشته باشد، طبیعتاً کشت ادرار را مثبت می کند. دراین مورد نیز عدم حضور باکتری و عفونت احتمال عفونت را برطرف نمی سازد، زیرا در بسیاری از موارد سنگ به قدری انسدادی است که باکتری مجال و امکان ظاهرشدن در ادرار را نمی یابد. وجود بلورهای گوناگون در ادرار بعضاً کمک مؤثری به تشخیص نوع سنگ می کند.
میزان اسیدی یا قلیایی بودن ادرار نیز بسیار مهم است. توجه به این کیفیت بعضاً بسیار مفید واقع می شود. اصولاً کسانی که سنگ اسیداوریکی می سازند، بندرت PH ادرارشان بالای .۶ ۵ است. برعکس سنگهای کلسیمی در ادرار قلیایی ساخته می شوند.
همان طور که قبلاً گفته شد، بعضی از سنگها ریشه اسید آمینه یی دارند. یکی از معروف ترین این نوع سنگها «سنگ های سیستینی» اند. به کمک آزمون ویژه یی می توان به وجود مقادیر غیرمعمول سیستین در ادرار پی برد به این آزمون «نیتروپروساید» می گویند.
وسیله تشخیص دیگر «کروماتوگرافی» است که به کمک آن می توان مقادیر زیاد اسیدهای آمینه سیستین، آرژنین، لیزین و اورنیتن را شناسایی کرد.
در بسیاری از موارد ادرار ۲۴ساعت بیمار را جمع آوری می کنند و از نظر عناصر زیر مورد بررسی قرار می دهند:
۱ـ اسیدهای آمینه
۲ـ کلسیم
۳ـ اسیداوریک
۴ـ اگزالات
۵ـ سیترات
خون بیمار را نیز باید مورد بررسی قرار داد. علاوه بر اندازه گیری میزان «BUN» و «کراتینین» که معیارهای خوبی از نحوه کارکرد کلیه ها هستند، باید اسید اوریک و کلسیم خون را نیز اندازه گیری کرد.
در نمونه گیری خون از بیماران سنگ ساز نباید از تورنیکه (لاستیکی که روی بازو بسته می شود) استفاده کرد. زیرا میزان کلسیم متصل به پروتیین را زیاد می کند. به این ترتیب نتایج آزمایشگاهی گمراه کننده می سازد.

منبع : iransalamat

دکتر محسن وریانی، متخصص ارولوژی
آدرس: تهران، میدان توحید، ابتدای ستارخان، نبش کوثر یک