وقتی به انزال میرسید، مایع منی که از آلت تناسلی شما خارج میشود، حاوی اسپرم است. اسپرمها در بیضههای شما ساخته میشوند و از لولههای خروجی بیضه به سمت بالا حرکت میکنند تا با مایع منی شما مخلوط شوند. این لولهها همان مجراهایی هستند که در عمل وازکتومی بریده و بسته میشوند. پس از وازکتومی هیچگونه اسپرمی در مایع منی شما وجود نخواهد داشت. بیضههای شما همچنان اسپرم تولید میکنند اما این اسپرمها توسط بدن شما جذب میشوند.
قبل از عمل
ممکن است پزشک شما قبل از عمل یک معاینه فیزیکی انجام دهد. سابقه پزشکی و داروهای شما را بررسی کند و همچنین درباره تاثیر این عمل جراحی با شما صحبت کند.
اطمینان حاصل کنید که درباره هر دارویی که مصرف میکنید با پزشک خود صحبت کنید. ممکن است از شما خواسته شود تا یک هفته قبل از عمل، مصرف برخی داروها را متوقف کنید. این داروها عبارتند از:
- آسپرین یا داروهای ضد التهاب
- رقیق کننده های خون مانند کلوپیدوگرل (پلاویکس) یا وارفارین
برای روز عمل، اطمینان حاصل کنید که مراحل زیر را رعایت کنید:
- وسیله نقلیه برای رفتن به کلینیک و بازگشت از آن را ترتیب دهید.
- لباسهای راحت بپوشید.
- هر دارویی را طبق دستور پزشک مصرف کنید. ممکن است دریافت یک آرامبخش خفیف قبل از عمل توصیه شود.
- قبل از ترک خانه دوش بگیرید.
- توجه: ممکن است از شما خواسته شود قبل از عمل جراحی، موهای اسکروتوم خود را پاک سازی کنید.
تشریح عمل
بیحسی
از آنجا که برش لازم برای این عمل کوچک است، فقط بیحسی موضعی به منظور بیحس کردن ناحیه تحت جراحی لازم خواهد بود. همچنین ممکن است برای کمک به آرامش شما، به شما داروهایی داده شود.
سه روش مختلف وازکتومی
- رویکرد متعارف: یک برش کوچک در پوست هر یک از طرفین اسکروتوم داده خواهد شد. لولههای خروجی بیضه از برش باز شده کشیده خواهند شد و لولهها بریده میشوند. ممکن است قطعه کوچکی از لوله نیز برداشته شود. انتهای لولهها با بخیه، گیره یا پالس الکتریکی بسته میشود. سپس لولههای خروجی بیضه به داخل اسکروتوم بازگردانده میشوند و برش با عمل بخیه بسته خواهد شد.
- وازکتومی بدون برش: در این روش پزشک لولههای بیرون برنده اسپرم را در زیر پوست اسکروتال قرار میدهد و گیرهای برای نگه داشتن آن متصل خواهد شد. از یک ابزار ویژه برای ایجاد یک سوراخ کوچک در پوست استفاده میشود. سوراخ به قدری کشیده میشود که لولههای بیرون برنده اسپرم از آن بیرون کشیده شوند. سپس لولهها برش داده شده و همانطور که در بالا گفته شد بسته میشوند. سوراخ ایجاد شده بدون هیچ گونه بخیهای بهبود پیدا میکند.
- واز کلیپ وازکتومی: در این روش نیز مانند دو روش بالا لولههای انتقال دهنده اسپرم در معرض دید جراح قرار میگیرد و سپس گیرههای مخصوصی اطراف هر لوله قرار داده میشود که محل قرار گرفتن خود را فشرده کرده و میبندند. این گیرهها، جریان اسپرم به سمت بالا و فراتر از موقعیت خود گیره را مسدود میکنند.
چگونه میتوانم پس از عمل جراحی از خودم مراقبت کنم؟
در زمان عمل دستورالعملهای مفصلی به شما داده میشود. بسیاری از آقایان چند روز پس از عمل وازکتومی میتوانند به کار و زندگی طبیعی خود باز گردند؛ اما توصیه میشود به مدت یک هفته از بلند کردن اجسام سنگین و انجام ورزشهای کششی یا سنگین خودداری کنید. پس از وازکتومی باز هم ممکن است برای چند هفته تا چند ماه در مایع انزال، اسپرم وجود داشته باشد؛ به همین دلیل لازم است قبل از انجام مقاربت بدون استفاده از روشهای ضدبارداری، عدم وجود اسپرم در مایع منی ثابت شود. تا زمانی که این امر ثابت نشده باشد، احتمال بارداری وجود دارد. بنابراین تا زمانی که پزشک درباره عدم وجود اسپرم به شما اطمینان نداده است، از مقاربت محافظت نشده خودداری کنید.
عمل جراحی چه زمانی اثر بخش خواهد بود؟
تا زمانی که نمونه منی شما عاری از اسپرم نباشد، احتمال بارداری در رابطه جنسی وجود دارد.
پزشک آزمایشهایی را ترتیب میدهد که حدود سه ماه پس از عمل وازکتومی (یا ۱۶ انزال پس از عمل) انجام میشوند. تا آن زمان لازم است از روشهای پیشگیری از بارداری استفاده کنید.
آیا عمل وازکتومی تمایلات و شرایط جنسی من را تحت تاثیر قرار خواهد داد؟
پس ازعمل وازکتومی شما همچنان نعوظ و ارگاسم خواهید داشت و تقریباً به همان مقدار قبل مایع منی انزال میکنید. اما این مایع دیگر حاوی اسپرم نخواهد بود. هورمونهای شما هیچ تغییری نمیکنند؛ میل جنسی و توانایی داشتن رابطه جنسی نیز تغییر نخواهد کرد.
تنها تغییر این است که شما دیگر صاحب فرزند نخواهید شد. اگر این تصمیم را با دقت و با در نظر گرفتن همه جوانب گرفتهاید، بعید است که بعدها تحت فشار دیگران از انتخاب خود پشیمان شوید.
آیا این عمل جراحی همیشه موفقیت آمیز است؟
وازکتومی یک روش بسیار موثر در پیشگیری از بارداری است. به طور کلی احتمال شکست خوردن آن ۱ در ۳۰۰ مورد است. اگر دو آزمایش شمارش اسپرم پشت سر هم با نتیجه منفی داشته باشید، این احتمال به ۱ مورد در ۲۰۰۰ مورد تقلیل پیدا میکند.
آیا وازکتومی یک عمل برگشت پذیر است؟
انجام معکوس عمل وازکتومی همیشه امکان پذیر نیست. عوامل زیادی میتوانند بر میزان موفقیت عمل معکوس آن تأثیر بگذارند. به طور متوسط ۵۰ درصد از عملهای بازگشتی به بارداری ختم نمیشود.
گاهی اوقات ممکن است فرد پس از وازکتومی برای اسپرم خود آنتی بادی ایجاد کند. این امر احتمال بارداری پس از انجام عمل بازگشتی را بازهم کمتر میکند.
پس از عمل وازکتومی گزینه دیگری که برای پدر شدن وجود دارد، برداشت مستقیم اسپرم از بیضه و سپس لقاح آزمایشگاهی برای رسیدن به بارداری است.
گزینه دیگری که وجود دارد منجمد کردن برخی از اسپرمها است تا بتوان بعدها از آنها استفاده کرد. اگر این چیزی است که لازم است در نظر بگیرید، قبل از انجام عمل وازکتومی با پزشک مشاور خود صحبت کنید.
عوارض جانبی احتمالی چیست؟
عفونت معمولاً در این عمل شایع نیست و جدی نمیباشد. ممکن است خونریزی داخلی باعث تورم و درد شود.
ممکن است یک توده دردناک در محل انجام عمل، در اسکلتون شکل بگیرد. این درد معمولاً طی چند هفته از بین میرود. درد اسکروتوم طولانیمدت متناوب، ممکن بوده اما بسیار نادر است. عواملی که ممکن است خطر عوارض جانبی را افزایش دهند عبارتند از:
- سیگار کشیدن
- عفونت های موضعی
- اختلالات خونریزی
- جراحی قبلی در آن ناحیه
آیا در این عمل جراحی هیچگونه خطر بیماری در دراز مدت وجود دارد؟
تحقیقات نشان دادهاند که هیچ گونه ارتباطی بین وازکتومی با بیماریهای قلبی یا سرطان بیضه و پروستات وجود ندارد.
چرا باید وازکتومی را انتخاب کنم؟
اگر شما فرزند دیگری نمیخواهید یا تصمیم گرفتهاید به دلیل سلامت روحی یا جسمی، افزایش سن یا کاهش درآمد خود، فرزند دیگری نداشته باشید، وازکتومی عملی بسیار سادهتر از بستن لوله است.
قبل از انجام وازکتومی باید احتمال از دست دادن یکی از فرزندان خود و خواستن فرزند دیگر یا به پایان رسیدن رابطه فعلی و تمایل برای داشتن فرزند با شریک زندگی جدید را در نظر بگیرید.
سوالات رایج
چگونه میتوانم بفهمم که کنار گذاشتن وسایل پیشگیری از بارداری بیخطر است؟
لازم است بیماران تا زمانی که پزشک مایع منی را آزمایش کرده و ثابت کند که دیگر هیچ گونه اسپرمی در آن وجود ندارد، در طول مقاربت از وسایل پیشگیری از بارداری استفاده کنند. برای تایید موفقیت عمل وازکتومی، پزشکان حدود ۸ تا ۱۲ هفته پس از عمل، تعداد اسپرمها را بررسی میکنند. هنگامی که دو آزمایش متوالی هیچگونه اسپرمی را نشان ندهد، بیمار عقیم و نازا تلقی میشود. در موارد بسیار نادر ممکن است لولهها مجدداً رشد کنند و بارداری رخ دهد. این اتفاق در سال اول پس از عمل و در هر ۱۰۰۰ مورد برای ۱ نفر رخ میدهد. همچنین احتمال بسیار اندکی برای اتصال مجدد لولهها وجود دارد که «مجرا سازی مجدد» نامیده میشود و سالهای اول پس از عمل جراحی رخ میدهد. در این وضعیت بسیار غیر معمول، تعداد اندک اسپرمهای موجود در منی، به شدت آسیب دیدهاند و توانایی بارور کردن تخمک را ندارند.
آیا گزینه جایگزینی برای عمل وازکتومی آقایان وجود دارد؟
جراحی بستن لوله در خانمها، استفاده از قرصهای ضد بارداری خوراکی، گذاشتن دستگاههای درون رحمی، پیشگیری از بارداری و استفاده از کاندوم میتواند یک گزینه جایگزین برای زوجی باشد که تمایلی به انجام وازکتومی ندارند. اگر بخواهیم عمل وازکتومی در مردان را با بستن لوله در زنان مقایسه کنیم، هر دو روش موثر هستند. هر دو باید به عنوان یک روش دائمی تلقی شوند، اگرچه قابل بازگشت هستند. تفاوت اصلی این است که وازکتومی یک روش بسیار سادهتر است و معمولاً همانجا در مطب اورولوژیست، با استفاده از بیحسی موضعی انجام میشود. در حالی که بستن لوله در زنان به بیهوشی عمومی یا نخاعی نیاز دارد و شامل جراحی لاپاراسکوپی است که لازمه آن وارد شدن ابزار جراحی از طریق شکم است. در نتیجه، جراحی بستن روده در زنان خطرات بیشتری از جمله آسیب به روده و عوارض جانبی دیگر دارد.
ذخیره اسپرم دقیقاً چیست؟
اگرچه وازکتومی یک روش دائمی محسوب میشود، اما راههای برگشتی از آن وجود دارد. اگرچه بسیار سختتر و گرانتر از عمل اصلی وازکتومی خواهد بود و غالباً تحت پوشش بیمهها قرار نمیگیرد. همچنین ممکن است بیماران با در نظر گرفتن احتمال اینکه بخواهند در آینده پدر شوند، ذخیره اسپرم (انجماد اسپرم) را در نظر بگیرند.
چندین شرکت وجود دارند که این خدمات را ارائه میدهند. لازم است بیماران برای ذخیره اسپرم خود، آزمایشهای خون و آزمایشهای اسپرم لازم را بدهند و هزینه سالانه برای ذخیره سازی آن را بپردازند.
جراحی وازکتومی در کجا انجام میشود؟
وازکتومی یک عمل ساده است. این عمل میتواند در مطب پزشکان جراح یا بیمارستانها انجام شود. پزشک یا مشاور وازکتومی، درباره عمل جراحی توضیحات لازم را به شما داده و به سوالاتی که ممکن است شما یا شریک زندگیتان داشته باشید، پاسخ خواهد داد. اگر تصمیم گرفتید که جراحی را انجام دهید، تاریخ مشخصی برای عمل جراحی تعیین خواهد شد.
